Ποιές είναι οι αλλαγές στο πολυνομοσχέδιο για τη Δικαιοσύνη

ΜΕΡΟΣ Α : ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΔΙΚΗ

Κεφάλαιο Α : Τροποποιήσεις Αστικού Κώδικα

Αρθρο 1 : Νομικά πρόσωπα

α.- Μεταφέρεται σε Ειρηνοδίκη (από Πρ. Πρωτοδικών) η αρμοδιότητα για ορισμό προσωρινής διοίκησης και εκκαθαριστών νομικού προσώπου.

β.- Μεταφέρεται στον Ειρηνοδίκη η σύσταση σωματείου, που θα γίνεται με διάταξή του, το αρχείο σωματείων θα παραμείνει στο Πρωτοδικείο. Το καταστατικό θα κοινοποιείται στον Εισαγγελέα Πρωτοδικών, ο οποίος θα μπορεί να ασκήσει αυτεπάγγελτα (για πρώτη φορά) ανακοπή. Ανακοπή (αντί για έφεση) κατά της διάταξης του ειρηνοδίκη θα μπορούν να ασκούν οι αιτούντες τη σύσταση του σωματείου, η εποπτεύουσα αρχή και ο εισαγγελέας καθώς και κάθε τρίτος που έχει έννομο συμφέρον. Η κτήση νομικής προσωπικότητας, θα γίνεται με την εγγραφή στο βιβλίο σωματείων αμέσως μετά την έκδοση της διάταξης.

Αρθρο 2 : Τόκος επιδικίας

Επιβάλλεται τόκος επιδικίας 2% επιπλέον του τόκου υπερημερίας ακόμη και στο μη υπερήμερο οφειλέτη, από την επίδοση σε αυτόν της αγωγής ή της διαταγής πληρωμής του δανειστή, αν δε συνομολογήσει την οφειλή του μέχρι τη συζήτηση. Αν χάσει τη δίκη σε πρώτο βαθμό, τότε θα πρέπει να καταβάλει τόκο επιδικίας 3% επιπλέον του τόκου υπερημερίας.

Αρθρο 3 : Διαζύγιο

Αλλάζει ο τρόπος έκδοσης του συναινετικού διαζυγίου και η θεσπίζεται η λύση του γάμου με διάταξη του προέδρου Πρωτοδικών, ο οποίος θεωρεί και τη συμφωνία για την επιμέλεια ανηλίκων.

Αρθρα 4 (Διαθήκη) & 5 (Κληρονομητήριο)

Μεταφορά αρμοδιότητας στον Ειρηνοδίκη (από πρωτοδικείο) για δημοσίευση διαθήκης και έκδοση κληρονομητηρίου με διάταξη.

 

Κεφάλαιο Β : Τροποποιήσεις Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας και Εισαγωγικού Νόμου

Αρθρο 6 : Καθ’ ύλην αρμοδιότητα των Μονομελών Πρωτοδικείων

-Μεταφορά στο Μονομελές (από το Πολυμελές) των γαμικών διαφορών (διαζύγια με αντιδικία) και των αναγνωριστικών αγωγών για πατρότητα, υιοθεσία και επιτροπεία.

-Υποχρεωτική παράσταση δικηγόρου στην κατάρτιση της έγγραφης συμφωνίας στα συναινετικά διαζύγια.

 

-Το ευεργέτημα της πενίας θα καταλαμβάνει και τα παράβολα.

Αρθρο 7 : Δικαστική διαμεσολάβηση

Προαιρετική (ίσως προσωρινά, γιατί η κυρίαρχη τάση σε ΕΕ είναι να επικρατήσει), μπορεί να γίνει πριν την άσκηση αγωγής ή κατά την εκκρεμοδικία με προσφυγή του διαδίκου στο διαμεσολαβητή δικαστή μέσω (μετά ή δια) δικηγόρου αλλά και με προτροπή του ίδιου του δικαστηρίου. Θα οριστούν δικαστές-μεσολαβητές μερικής ή πλήρους απασχόλησης. Θα ισχύουν οι διατάξεις του ν. 3898/2919 (ιδιωτική διαμεσολάβηση) για την εκτελεστότητα της συμφωνίας, τις παραγραφές και αποσβεστικές προθεσμίες, ενώ στη δικαστική διαμεσολάβηση οι διάδικοι μπορούν να συμφωνήσουν για άρση του απορρήτου της διαδικασίας.

Αρθρο 8 : Ηλεκτρονική κατάθεση προτάσεων και σχετικών – Αναβολή συζήτησης λόγω απεργίας, αποχής κλπ.

-Καθιέρωση ηλεκτρονικής κατάθεσης προτάσεων και σχετικών εγγράφων.

-Υποχρεωτική αναβολή σε δικάσιμο μέσα σε 90 μέρες σε περίπτωση αποχής δικηγόρων ή απεργίας δικαστικών υπαλλήλων.

Αρθρο 9 : Διαδικασία Πολυμελούς Πρωτοδικείου

Προεκφώνηση υποθέσεων, επαναφορά διεξαγωγής εμμάρτυρων αποδείξεων (εξέταση μαρτύρων για την απόδειξη των εκατέρωθεν ισχυρισμών) ενώπιον μόνο του εισηγητή δικαστή. Ολοκλήρωση της διαδικασίας στην επόμενη δικάσιμο της ίδιας σύνθεσης χωρίς την παρουσία διαδίκων και πληρεξουσίων δικηγόρων.

Αρθρο 10 : Πρακτικό μεσολάβησης-Εκτελεστός τίτλος εγγραφής υποθήκης

Εφαρμογή του δικαστικού συμβιβασμού (άρθρο 7) στην υποθήκη, όπου θα μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως τίτλος για την εγγραφή ή εξάλειψη υποθήκης.

Αρθρο 11 : Ηλεκτρονική έκδοση αποφάσεων

Ο εισηγητής δικαστής (στα πολυμελή) ή ο δικαστής – ειρηνοδίκης που εκδίδει την απόφαση συντάσσει κατ’ ευθείαν την απόφαση σε ηλεκτρονική μορφή. Καταργείται το σχέδιο απόφασης και η καθαρογραφή.

Αρθρο 12 : Παράβολο ένδικων μέσων

1.- Επιβολή παραβόλου ύψους 200 ευρώ για άσκηση έφεσης, 300 για αναίρεση και 400 για αναψηλάφηση, το οποίο θα επιστρέφεται αν  κερδίσει τη δίκη.

2.- Αρση των δυσμενών συνεπειών της ερημοδικίας (τεκμήριο ομολογίας για τον εναγόμενο, απόρριψη της αγωγής του ενάγοντα) που είχαν εισαχθεί με το Ν. 3994/2011, μόνο για τις μικροδιαφορές.

Αρθρο 13 : Προϋποθέσεις έκδοσης διαταγής πληρωμής

Δυνατότητα έκδοσης διαταγής πληρωμής και με απόφαση ασφαλιστικών μέτρων, εφόσον ομολογήθηκε από τον οφειλέτη η σχετική αίτηση.


Αρθρο 14 : Ανακοπή κατά διαταγής πληρωμής

α.  Προσδιορισμός ανακοπής εντός 60 ημερών ή 90 ημερών αν διαμένει στο εξωτερικό ή είναι αγνώστου διαμονής. Υποχρεωτική συζήτηση της αίτησης αναστολής κατά τη δικάσιμο της ανακοπής.

β. Για τους πιστωτικούς τίτλους, έκδοση απόφασης εντός 60 ημερών από τη συζήτηση της αγωγής.

Αρθρο 15 : Ειδικές διαδικασίες-Συζήτηση

Μισθωτικές : έκδοση απόφασης εντός 60 ημερών από τη συζήτηση της αγωγής.

Απόδοση μισθίου μετά από όχληση, που έχει επιδοθεί πριν από 15 ημέρες (μέχρι τώρα ίσχυε προθεσμία 1 μήνα). Απαιτείται η απόδειξη έναρξης της μίσθωσης (και όχι της μίσθωσης, όπως ίσχυε μέχρι τώρα και ουσιαστικά καταλαμβάνει τις μισθώσεις που δεν έχουν ανανεωθεί με νέα έγγραφη συμφωνία). Επίδοση όχλησης απαιτείται μόνο την πρώτη φορά της δυστροπίας και όχι σε κάθε φορά καθυστέρησης. Η απόφαση αποτελεί εκτελεστό τίτλο και εκτελείται μετά την πάροδο 20 ημερών από την επίδοση του απογράφου (μέχρι τώρα απαιτούνταν επίδοση, παρέλευση 20 ημερών για να καταστεί εκτελεστή και εκ νέου επίδοση απογράφου.

Δυνατότητα σώρευσης (στην αγωγή απόδοσης μισθίου) αιτήματος καταδίκης για χρηματικές απαιτήσεις σε βάρος του μισθωτή (οφειλόμενα μισθώματα, κοινόχρηστα, λογαριασμούς κλπ.), με την προϋπόθεση έγγραφης απόδειξης στην αίτηση διαταγής απόδοσης του μισθίου.

Εργατικές διαφορές : έκδοση απόφασης μέσα σε 60 μέρες από τη συζήτηση της αγωγής (όπως και στις μισθωτικές).

Προσδιορισμός αγωγών και ένδικων μέσων για άκυρη απόλυση και μισθούς (υπερημερίας ή καθυστερούμενους) μέσα σε 60 μέρες. Σε τυχόν αναβολή, προσδιορισμός πάλι μέσα σε 60 μέρες. Την ίδια μέρα και η συζήτηση των ασφαλιστικών μέτρων.

-Αγωγές για διατροφές και στα μονομελή, όταν ενώνονται με γαμικές διαφορές ή αγωγές πατρότητας.

-Μεταφορά αρμοδιότητας για ασφαλιστικά μέτρα, όταν η κύρια διαφορά υπάγεται στα ειρηνοδικεία, καθώς και για συναινετική προσημείωση υποθήκης στα Ειρηνοδικεία (αντί για τα Μονομελή).

Αρθρο 16 : Ασφαλιστικά μέτρα – Προσωρινή διαταγή

Προσδιορισμός προσωρινής διαταγής εντός 2 ημερών από την κατάθεση της αίτησης και υποχρεωτική κλήτευση αντιδίκου πριν από 24 ώρες, εκτός αν υφίσταται κίνδυνος βλάβης.

Προσδιορισμός ασφαλιστικών μέτρων σε 30 μέρες αν έχει χορηγηθεί προσωρινή διαταγή. Παύση προσωρινής διαταγής σε περίπτωση αναβολής, εκτός αν παραταθεί με απόφαση του δικαστηρίου.

-Διατήρηση του δικαιώματος να ζητηθεί ανάκληση της προσωρινής διαταγής.

Εκδοση απόφασης για ασφαλιστικά μέτρα σε 48 ώρες μετά τη συζήτηση ή (επιφύλαξη δικαστή) σε 30 μέρες. Απόφαση με συνοπτική αιτιολογία.

Αρθρο 17 : Υποθέσεις εκούσιας δικαιοδοσίας

-Μεταφορά στα ειρηνοδικεία όλων των υποθέσεων της εκουσίας (ακόμη και αρμοδιότητας πολυμελών), εκτός από πτωχευτικές και υποθέσεις σχετικές με το κτηματολόγιο.

-Ορισμός του Ειρηνοδικείου ως δικαστηρίου της κληρονομιάς (μέχρι τώρα είναι το μονομελές πρωτοδικείο).

-Εκδοση κληρονομητηρίου από τον Ειρηνοδίκη (με διάταξη).

-Σφράγιση και αποσφράγιση πραγμάτων μόνο από συμβολαιογράφο, που ορίζεται με απόφαση του Ειρηνοδίκη.

-Μεταφορά αρμοδιότητας για ορισμό διαιτητή στο Ειρηνοδικείο.

-Εκδοση αποφάσεων εκουσίας σε 48 ώρες ή 30 μέρες με συνοπτική

Αρθρο 18 : Κήρυξη αλλοδαπού τίτλου εκτελεστού στην Ελλάδα

Με διαταγή δικαστή και όχι απόφαση της εκούσιας. Δηλαδή διαδικασία fast track.

Αρθρο 19 : Ανακοπές κατά την αναγκαστική εκτέλεση

-Αρμόδια κατά κανόνα θα είναι τα ειρηνοδικεία.

-Προσδιορισμός ανακοπής/τριτανακοπής σε 60 μέρες, δυνατότητα επίδοσης και στον πληρεξούσιο δικηγόρο.

-Απαράδεκτη η προβολή γεννημένων λόγων ανακοπής σε μεταγενέστερη δίκη για κάθε πράξη εκτέλεσης, άρα περιορισμός προβολής λόγων ανακοπής.

-Εκδοση απόφασης σε 60 μέρες.

-Υποχρεωτική συζήτηση της αίτησης αναστολής με την ανακοπή. Δυνατότητα επίδοσης της αίτησης αναστολής και στο δικηγόρο.

-Απαγόρευση κατάσχεσης κινητού πράγματος Χριστούγεννα, Πάσχα και εκλογές.

-Υποχρέωση επίδοσης σε περίπτωση απουσίας του οφειλέτη κατά την αποβολή από το ακίνητο, μόνο μετά από έγγραφη γνωστοποίηση της νέας διεύθυνσής του.

-Ορισμός εξάμηνης παραγραφής για αξίωση οφειλέτη στην εκτέλεση απόδοσης των κινητών του κατά του μεσεγγυούχου (943 § 4 ΚΠολΔ).

-Επιδόσεις δικαστικού επιμελητή σχετικά με την κατάσχεση κινητών στο ειρηνοδικείο (και όχι στον Ειρηνοδίκη, όπως ισχύει μέχρι τώρα).

-Προσδιορισμός ανακοπών κατά του πίνακα κατάταξης σε εκτέλεση κινητών εντός 60 ημερών (120 για το δανειστή που είναι κάτοικος αλλοδαπής).

-Προσδιορισμός ανακοπών στην κατάσχεση σε χέρια τρίτου εντός 120 ημερών. Δυνατότητα επίδοσης και στον πληρεξούσιο δικηγόρο.

-Μεταφορά αρμοδιότητας για κατάσχεση δικαιωμάτων του άρθρου 1022 ΚΠολΔ στο Ειρηνοδικείο (από μονομελές Πρωτοδικείο).

Αρθρο 20 : Υποθέσεις εκούσιας δικαιοδοσίας βάσει ειδικών νόμων

Μεταφορά στα ειρηνοδικεία και των υποθέσεων της εκούσιας δικαιοδοσίας που προβλέπονται με βάση ειδικούς νόμους, εκτός από κτηματολόγιο και πτωχευτικές (σύμφωνο με προτεινόμενο άρθρο 17).

 

Κεφάλαιο Γ : Τροποποίηση διατάξεων του Κώδικα Είσπραξης Δημόσιων Εσόδων (ΚΕΔΕ)

Αρθρο 21 : ΚΕΔΕ-Δήλωση τρίτου

Στην κατάσχεση στα χέρια τρίτου, η εντός 8 ημερών δήλωση για το αν και πόσα οφείλει θα πρέπει να επιδίδεται με δικαστικό επιμελητή σε αυτόν που εξέδωσε το κατασχετήριο (αρμόδια ΔΟΥ). Ανακοπή κατά της δήλωσης του τρίτου ασκείται από τον προϊστάμενο της αρμόδιας ΔΟΥ.

Κεφάλαιο Δ : Τροποποίηση διατάξεων του Πτωχευτικού Κώδικα

Αρθρο 22

Απαλλάσσουν τον ειρηνοδίκη και τους γραμματείς από τη διαδικασία της σφράγισης της πτωχευτικής περιουσίας.

ΜΕΡΟΣ Β : ΠΟΙΝΙΚΗ ΔΙΚΗ

Κεφάλαιο Α΄: Τροποποιήσεις του Ποινικού Κώδικα

Αρθρο 23 : Ρυθμίσεις για τη δικαστική απέλαση [αλλοδαπού]

Αφορά τις προϋποθέσεις επιβολής της δικαστικής απέλασης, δηλαδή της απέλασης που επιβλήθηκε ως παρεπόμενη ποινή σε αλλοδαπό δράστη, καθώς και τις προϋποθέσεις επιστροφής του στην Ελλάδα.

-Περιορίζεται η δυνατότητα του δικαστηρίου να διατάξει την απέλαση μόνο σε κακούργημα και τίθενται κριτήρια (είδος εγκλήματος, βαθμός υπαιτιότητας, στοιχεία ένταξής του στην ελληνική κοινωνία). Ορίζεται χρόνος διάρκειας απαγόρευσης επανεισόδου τα 10 χρόνια ή επ΄αόριστον.

Αλλάζει η διαδικασία με την οποία ο απελαθείς θα μπορεί να ζητήσει την επιστροφή του στην Ελλάδα.

– Μπαίνει χρονικό όριο 18 μηνών, κατά το οποίο μπορεί να συνεχιστεί η κράτηση του αλλοδαπού κρατουμένου μετά την έκτιση της κύριας ποινής, μέχρι να ολοκληρωθούν οι διαδικασίες για την απέλαση, δηλαδή το ίδιο όριο που ισχύει και για τη διοικητική κράτηση ενόψει απέλασης.

Στις μεταβατικές διατάξεις (άρθρο 114) προβλέπεται ότι :

-Ισχύουν οι απελάσεις που επιβλήθηκαν μέχρι τη δημοσίευση του παρόντος νόμου για πλημμελήματα και συνεπιφέρουν απαγόρευση επανεισόδου για 5 χρόνια (αντίστοιχη ποινή ισχύει για τη διοικητική απέλαση με βάση την Οδηγία 2008/115).

– Για τις απελάσεις που επιβλήθηκαν με βάση κακουργήματα, αρμόδιο να αποφασίσει για το χρόνο απαγόρευσης επανεισόδου είναι το συμβούλιο πλημμελειοδικών.

-Για τους αλλοδαπούς κρατούμενους που έχουν καταδικαστεί σε ποινή φυλάκισης (πλημμέλημα) και έχουν περάσει 30 μέρες από την έκτιση της ποινής ή την υφ’ όρον απόλυσή τους χωρίς να έχουν απελαθεί, προβλέπεται να τους χορηγηθεί αναστολή εκτέλεσης της απέλασης για 1 χρόνο – που μπορεί να παρατείνεται για όσο διάστημα είναι ανέφικτη η απέλαση – και να τους χορηγηθεί ειδική βεβαίωση διαμονής με την οποία θα μπορούν να εργαστούν. Οποτεδήποτε όμως καταστεί δυνατή η απέλαση, μπορεί να ανακληθεί η αναστολή και να διαταχθεί η κράτηση του αλλοδαπού, μέχρι το πολύ 15 μέρες, προς πραγματοποίηση της απέλασης.

Αρθρο 24 : Τροποποίηση των άρθρων 110, 111, 198, 308, 314, 331, 381, 407 ΠΚ

–          Μη αυτοπρόσωπη παρουσία του κρατούμενου κατάδικου στο συμβούλιο που συζητά την υφ’ όρο απόλυσή του, παρόλο που ο εισαγγελέας θα κλητεύεται.

–          Αυξάνεται ο χρόνο παραγραφής των πταισμάτων από 1 σε 2 έτη.

–          Μετατρέπει σε πταίσματα τα πλημμελήματα της βλασφημίας προς τα θεία, της ελαφράς κάκωσης ή βλάβης της υγείας, της ελαφράς σωματικής βλάβης, της αυθαίρετης αξίωσης, της φθοράς πράγματος ευτελούς αξίας και της επαιτείας, επιβάλλοντας ποινές κράτησης 3 ή 6 μηνών διαζευτικά με πρόστιμο μέχρι 3.000 ευρώ. Ειδικά για την επαιτεία προβλέπεται δυνατότητα επιβολής σωρρευτικά τόσο ποινής κράτησης όσο και χρηματικής ποινής!

Αρθρο 25 : Αναπροσαρμογή ποσών

Μετατρέπονται σε πλημμελήματα μια σειρά σοβαρά οικονομικά κακουργήματα, με την αναπροσαρμογή προς τα πάνω των κατώτατων ορίων ποσών για το χαρακτηρισμό μιας πράξης ως κακουργηματικής. Το αρχικό  νομοσχέδιο ήταν ακόμη περισσότερο προκλητικό, όμως και οι τωρινές ρυθμίσεις δεν μπορούν να γίνουν αποδεκτές, ειδικά στο βαθμό που αφορούν τους λεγόμενους δημόσιους «λειτουργούς», όπως δωροδοκία βουλευτή και δικαστή, νόθευση δημόσιου εγγράφου, απάτη – απιστία σε βάρος του Δημοσίου κλπ. Προκλητική παραμένει η αναφορά της αιτιολογικής έκθεσης στην ανάγκη να αναπροσαρμοστούν τα ποστά «ώστε να βρίσκονται σε αντιστοιχία με τα σημερινά οικονομικά δεδομένα των συναλλαγών».  

-Το ποσό των 15.000 γίνεται 30.000 ευρώ.

-Το ποσό των 73.000 γίνεται 120.000[1]Θυμίζουμε ότι για το αδίκημα της μη καταβολής ΦΠΑ αρκεί το ποσό των 75.000 ευρώ για να θεωρηθεί κακούργημα (Ν. 3943/2011)!

Στην αιτιολογική έκθεση του αρχικού σχεδίου νόμου διαβεβαίωναν ότι οι αναπροσαρμογές δεν θα αφορούν τις εκκρεμείς υποθέσεις, διαβεβαίωση που απέσυραν από το τελικό νομοσχέδιο, μετά το «κράξιμο» που έφαγαν από την Ολομέλεια του ΑΠ για το ενδεχόμενο να κριθεί αντισυνταγματική η μη αναδρομική εφαρμογή ηπιότερου νόμου και να παραγραφούν μια σειρά σοβαρά οικονομικά εγκλήματα. Σε κάθε περίπτωση, παραμένει η οσμή συγκαλυμμένης αμνηστίας.

 

Κεφάλαιο Β : Τροποποιήσεις του Κώδικα Ποινικής Δικονομίας

Αρθρο 26 : Ρυθμίσεις για την εξαίρεση των δικαστικών προσώπων

Δυσκολεύουν οι προϋποθέσεις για την υποβολή και έγκριση αίτησης εξαίρεσης. Οι δικαστές που ζητείται να εξαιρεθούν θα συμμετέχουν στη σύνθεση του δικαστηρίου που θα αποφασίσει την εξαίρεσή τους!

Αρθρο 27 : Ρυθμίσεις για την ποινική δίωξη

-Ορίζει ρητά το δημόσιο κατήγορο ως κατηγορούσα αρχή στο πταισματοδικείο.

Καταργεί την υποχρέωση του εισαγγελέα για συνεχή παρουσία του σε όλη τη διαδικασία της δίκης καθώς και την δυνατότητα παράστασης μαζί με τον αναπληρωτή του στα κακουργήματα όταν παρίστανται περισσότεροι από 3 δικηγόροι των κατηγορουμένων. Αν δεν είναι λάθος, πρόκειται για περίεργη ρύθμιση.

-Καταργεί τη υποχρεωτικότητα της προκαταρκτικής εξέτασης στα πλημμελήματα.

-Ανώνυμες μηνύσεις και αναφορές τίθενται κατά κανόνα στο αρχείο

Αρθρο 28 : Ρυθμίσεις για την έγκληση

Παράβολο-χαράτσι 100 ευρώ στα κατ’ έγκληση διωκόμενα εγκλήματα, επί ποινή απαραδέκτου, χωρίς δυνατότητα προσφυγής, το οποίο μάλιστα στην αιτιολογική έκθεση ονομάζεται «συμβολικό»!. Εξαιρεί   εγκλήσεις που αφορούν συγκεκριμένα εγκλήματα[2], μεταξύ των οποίων και αυτών που αφορούν παραβιάσεις της εργατικής νομοθεσίας.

-Συνυποβολή των διαθέσιμων αποδεικτικών στοιχείων μαζί με την έγκληση. Ενορκες βεβαιώσεις των προτεινόμενων μαρτύρων με την κατάθεση της έγκλησης.

-Απόρριψη έγκλησης με διάταξη του εισαγγελέα πλημμελειοδικών με συνοπτική αιτιολόγηση και χωρίς υποχρέωση επίδοσης. Προθεσμία 3 ημερών για προσφυγή.

-Παράβολο-χαράτσι άλλων 300 ευρώ για την κατάθεση προσφυγής.

Αρθρο 29 : Μονομελές Εφετείο Κακουργημάτων

Ιδρύονται μονομελή εφετεία κακουργημάτων για τα παρακάτω κακουργήματα, εφ’όσον δεν απειλούνται με ισόβια κάθειρξη : α) διακεκριμένη κλοπή, ληστεία, τα κακουργήματα του νόμου περί Οπλων, φορολογικά κακουργήματα, παράβασης της μεταναστευτικής νομοθεσίας, παράβασης τελωνειακού Κώδικα, Κώδικα Ναρκωτικών, εμπρησμού δασών β) η κακουργηματική υπεξαίρεση, απάτη, απάτη με υπολογιστή, απιστία, τοκογλυφία εφ’όσον έχει συνταχθεί πρακτικό συναλλαγής, σύμφωνα με το Ν. 3904/2010, γ) οι κακουργηματικές περιπτώσεις της ανοικοδόμησης σε καμένες εκτάσεις, των παραβιάσεων της περί προστασίας πνευματικής ιδιοκτησίας και περί παιγνίων, δ) αθλητικής βίας και ε) προστασίας αρχαιοτήτων.

Οι εφέσεις κατά των αποφάσεων των μονομελών εφετείων θα εκδικάζονται από τριμελή εφετεία.


Αρθρο 30 : Ρυθμίσεις για την προανάκριση και ανάκριση

Κατά κανόνα, ο ανακριτής δεν θα επαναλαμβάνει ανακριτικές πράξεις που έχουν ήδη γίνει κατά την προανάκριση ή την προκαταρκτική εξέταση, για τη δε τυχόν επανάληψη θα χρειάζεται σύμφωνη γνώμη του εισαγγελέα, δηλαδή δίνει δικαίωμα βέτο στον εισαγγελέα.

-Στην προανάκριση, σε υποθέσεις με πανελλαδική εμπλοκή μαρτύρων, κατηγορουμένων κλπ., ο ορισθείς από τον εισαγγελέα προανακριτικός υπάλληλος υποχρεωτούται να κλείσει τη δικογραφία και να την παραδώσει στον εισαγγελέα, αναθέτοντας ο ίδιος πράξεις εκτός της εφετειακής του περιφέρειας. Για τις προανακριτικές πράξεις, τα εφετεία Αθήνας και Πειραιά θεωρούνται ως μία εφετειακή περιφέρεια.

-Στην κύρια ανάκριση, ο ανακριτής μπορεί να ζητήσει από τον εισαγγελέα εφετών τον ορισμό ειδικών επιστημόνων από όσους υπηρετούν στον ευρύτερο δημόσιο τομέα.

-Ο ανακριτής δεν θα έχει δικαίωμα συρρίκνωσης ή διεύρυνσης της ασκηθείσας ποινικής δίωξης.

Αρθρο 31 : Τροποποίηση των περί προσωρινής κράτησης διατάξεων

-Φαίνεται ότι επεκτείνει τις δυνατότητες επιβολής προσωρινής κράτησης και σε πλημμελήματα (δεν είναι καθαρό από τη διατύπωση) που τελέστηκαν κατ’ εξακολούθηση ή στο πλαίσιο εγκληματικής ή τρομοκρατικής οργάνωσης ή υπάρχει μεγάλος αριθμός παθόντων.

-Στα βαρειά κακουργήματα, διευρύνονται οι περιπτώσεις για τις οποίες μπορεί να επιβληθεί προσωρινή κράτηση («όταν με βάση τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά κρίνεται αιτιολογημένα ότι αν αφεθεί ελεύθερος είναι πολύ πιθανό να διαπράξει και άλλα εγκλήματα»).

-Υποχρεωτική έκδοση εντάλματος προσωρινής κράτησης του κατηγορουμένου, σε περίπτωση διαφωνίας μεταξύ αυτού και του εισαγγελέα και μέχρι να αποφανθεί το αρμόδιο συμβούλιο, το οποίο αποφασίζει επί της διαφωνίας, χωρίς την παρουσία των διαδίκων, εντός 24 ωρών από την απολογία του κατηγορουμένου (βλ. περίπτωση Ψωμιάδη).

Αρθρο 32 : Ρυθμίσεις για την αυτοπρόσωπη εμφάνιση ενώπιον των συμβουλίων

Καταργείται, κατά κανόνα, η αυτοπρόσωπη παρουσία των διαδίκων στα συμβούλια γιατί, όπως αναφέρεται στην αιτιολογική έκθεση «η υποχρεωτική εμφάνιση των διαδίκων στα δικαστικά συμβούλια, τείνει να παραλύσει την ενδιάμεση διαδικασία». Ορίζεται μάλιστα ότι όποτε κατ’ εξαίρεση θα καλείται ο κατηγορούμενος, θα καλείται και ο εισαγγελέας.

Οι διάδικοι μπορεί και να μη λάβουν γνώση εγγράφων ή αποδεικτικών στοιχείων που κατατέθηκαν από διάδικο στο συμβούλιο μετά το τέλος της ανάκρισης, αφού το συμβούλιο θα κρίνει από μόνο του αν τα έγγραφα αυτά ασκούν ουσιώδη επιρροή στην υπόθεση για να τους καλέσει να ενημερωθούν και να υποβάλουν παρατηρήσεις.

Αρθρο 33 : Τροποποιήσεις σε διάφορα άρθρα του ΚΠΔ

-Δυνατότητα τήρησης πρακτικών με φωνοληψία σε όλα τα ποινικά δικαστήρία, εκτός των πταισματοδικείων.

-Υποχρεωτική αναγραφή ΑΦΜ και ΔΟΥ του κατηγορουμένου στις εκθέσεις απολογίας και άσκησης ένδικων μέσων ή, αν δεν υπάρχει ΑΦΜ, τα στοιχεία των γονιών του, ημερομηνία γέννησής του κλπ.

Παράβολο-χαράτσι 300 ευρώ για άσκηση προσφυγής κατά της απ’ ευθείας κλήσης στο ακροατήριο, επί ποινή απαραδέκτου.

Διεξαγωγή της δίκης για κακούργημα χωρίς συνήγορο. Σε περίπτωση που ο κατηγορούμενος αρνηθεί 2 φορές τον διορισμένο από το δικαστήριο συνήγορο (δες δίκη Επαναστατικού Αγώνα), η δίκη γίνεται χωρίς συνήγορο.

-Οι κατηγορούμενοι για κακούργημα που είναι κρατούμενοι, αλλά και όσοι δεν κρατούνται, υποχρεούνται 10 τουλάχιστον μέρες πριν τη δίκη να ενημερώσουν τον εισαγγελέα του δικαστηρίου ότι δεν έχουν συνήγορο.

-Αναβολές :  α) Σε περίπτωση αναβολής της δίκης, στη νέα δικάσιμο προεδρεύει ο ίδιος δικαστής που έδωσε την αναβολή. Οι δικάσιμοι αυτές είναι ιδιαίτερες και απαγορεύεται να προσδιοριστούν σε αυτές άλλες υποθέσεις. Η ρύθμιση δεν αφορά τις μονομελείς συνθέσεις του πρώτου βαθμού. Πριν αποφασιστεί αναβολή, το δικαστήριο διερευνά τη δυνατότητα διακοπής της δίκης για 15 το πολύ μέρες,

β) Εάν ο λόγος της αναβολής προκύψει 5 μέρες πριν τη δίκη, ο διάδικος που τον επικαλείται υποχρεούται να τον γνωστοποιήσει στον εισαγγελέα μαζί με τα αποδεικτικά έγγραφα, διαφορετικά το αίτημα αναβολής θα απορριφθεί αν προβληθεί στο ακροατήριο.

γ) Αναβολή επιτρέπεται μόνο μέχρι 2 φορές και 15νθήμερη διακοπή της δίκης μέχρι 3 φορές.

-Σε περίπτωση που το μικτό ορκωτό δικαστήριο μεταβάλει την κατηγορία και καταδικάσει τον κατηγορούμενο για πλημμέλημα αντί για κακούργημα, η έφεση του κατηγορουμένου δικάζεται από το εκ τακτικών δικαστών δικαστήριο του μικτού ορκωτού εφετείου.

– Ο εισαγγελέας θα μπορεί να ασκεί έφεση κατά αθωωτικής απόφασης του μονομελούς εφετείου[3]. Ο τρόπος διατύπωσης αφήνει ανοικτό το ενδεχόμενο να μπορεί να το ασκεί χωρίς το σχετικό περιορισμό που υπάρχει για τα κακουργήματα.

Συρρίκνωση του δικαιώματος άσκησης έφεσης, με την αύξηση των ελάχιστων ορίων κάθειρξης, φυλάκισης ή χρηματικής ποινής. Μάλιστα, η αύξηση των ελαχίστων ορίων της ποινής για άσκηση έφεσης και κατά αποφάσεων του μεικτού ορκωτού δικαστηρίου και του τριμελούς ή μονομελούς εφετείου προστέθηκε στο τελικό νομοσχέδιο[4].

Αρθρο 34 : Τροποποίηση των άρθρων 409 και 410 ΚΠΔ

Στα αυτόφωρα πταίσματα, ο κανόνας πλέον θα είναι η σύλληψη να οδηγεί στην άμεση εισαγωγή σε δίκη και όχι στην εξακρίβωση στοιχείων, όπως ήταν μέχρι τώρα. Αποκτά μεγαλύτερη σημασία, ενόψει της μετατροπής σειράς πλημμελημάτων σε πταίσματα.

Αρθρο 35 : Τροποποίηση του άρθρου 551 ΚΠΔ

Επί συρροής, αρμόδιος να καθορίσει τη συνολική ποινή θα είναι ο εισαγγελέας με πράξη του  και όχι το δικαστήριο.

Κεφάλαιο Γ : Ειδικοί Ποινικοί Νόμοι

Αρθρο 36 : Τροποποίηση του ν. 3213/20003 για το πόθεν έσχες

Το αρχικό άρθρο 36 αφορούσε πλημμεληματοποίηση μιας σειράς οικονομικών κακουργημάτων, μεταξύ των οποίων και του νόμου περί καταχραστών δημοσίου, με ανέβασμα του χρηματικού ορίου απόπ 73.000 στα 300.000 και από 150.000 στα 500.000. Μετά τη γενική κατακραυγή, το απέσυραν.

Για το πόθεν έσχες, διαχωρίζει τον αρμόδιο για την άσκηση ποινικής δίωξης, ανάλογα με την ιδιότητα των προσώπων κατά των οποίων θα ασκηθεί. Ο εισαγγελέας εφετών και το συμβούλιο εφετών παραμένουν αρμόδιοι για τα πολιτικά πρόσωπα και τους δημόσιους «λειτουργούς». Για τους υπόλοιπους αρμόδιοι θα είναι ο εισαγγελέας και το συμβούλιο πλημμελειοδικών.

Αρθρο 37 : Τροποποίηση του π.δ.  106/2007 και της Υγειονομικής διάταξης Α5/3010/1985

 

-Προσαρμόζονται οι διατάξεις του π.δ. 106/2007 («ελεύθερη διαμονή και κυκλοφορία στην ελληνική επικράτεια των πολιτών της ΕΕ») στις ρυθμίσεις του άρθρου 23 του νομοσχεδίου για τις απελάσεις.

– Ξαναγίνεται πλημμέλημα  η ηχορύπανση από τα κέντρα διασκέδασης.

Αρθρο 38 : Πταισματικές παραβάσεις

Μετατροπή πλημμελημάτων που περιέχονται σε ειδικούς ποινικούς νόμους σε πταίσματα, που θα τιμωρούνται με κράτηση μέχρι 6 μηνών ή πρόστιμο μέχρι 3.000. Μεταξύ αυτών, γίνονται πταίσματα από πλημμελήματα, δηλαδή υποβιβάζονται ποινικά, παραβάσεις της εργατικής νομοθεσίας που αφορούν την υγιεινή και ασφάλεια στην εργασία, την παραβίαση του ωραρίου εργασίας και της νόμιμης αμοιβής, την παραβίαση του ωραρίου εργασίας και του 5νθήμερου-40ήμερου για τους εμποροϋπάλληλους.

Αρθρο 39 Επαναφορά του πλημμεληματικού χαρακτήρα της διευκόλυνσης της «λαθρομετανάστευσης» (διακινητές μεταναστών), όχι για λόγους επιείκειας αλλά για να μπορούν να επιβάλουν την αυτόφωρη διαδικασία, εκτός από τις περιπτώσεις που η διευκόλυνση και μεταφορά γίνεται από επαγγελματίες μεταφορείς και υπήρξε κίνδυνος για τη ζωή ή επήλθε θάνατος που παραμένουν κακουργήματα.

Εφαρμόζονται οι ανακριτικές διαδικασίες που προβλέπονται για το οργανωμένο έγκλημα και την «τρομοκρατία»

ΜΕΡΟΣ Γ : ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗ ΔΙΚΗ

Κεφάλαιο Α : Τροποποίηση του Ν. 3900/2010

Αρθρο 40 : Εκκρεμείς δίκες μετά την πρότυπη δίκη

Αποτελεί συνέχεια της ρύθμισης του άρθ. 1 του ν. 3900/2010, που προβλέπει συγκέντρωση της νομολογίας στο Συμβούλιο της Επικρατείας (ΣτΕ) μέσα από τη διαδικασία της πρότυπης δίκης.

Α. Προσθέτει το Γενικό Επίτροπο των διοικητικών δικαστηρίων στα πρόσωπα που θα μπορούν να υποβάλουν αίτημα για εισαγωγή της υπόθεσης που εκκρεμεί στα τακτικά διοικητικά δικαστήρια απευθείας στο ΣτΕ με τη διαδικασία της πρότυπης δίκης.

Β. Παράβολο-χαράτσι 300 ευρώ για το διάδικο που θα ζητήσει η υπόθεσή του να εισαχθεί στο ΣτΕ με τη διαδικασία της πρότυπης δίκης.

Γ. Μετά την απόφαση της πρότυπης δίκης, οι ανασταλείσες εκκρεμείς υποθέσεις στα τακτικά δικαστήρια με ανάλογο αντικείμενο εισάγονται υποχρεωτικά για εκδίκαση σε συμβούλιο.

Δ. Δίνεται η δυνατότητα στο διάδικο, μετά την εκδίκαση σε συμβούλιο, να ζητήσει να εισαχθεί η υπόθεσή του στο ακροατήριο, όπου αν αυτό αποφασίσει όπως το ΣτΕ, τότε μπορεί να επιβληθεί σε βάρος του διπλάσια δικαστική δαπάνη.

Κεφάλαιο Β : Τροποποίηση του Π.Δ. 18/1989 (Διαδικασία στο ΣτΕ)

Αρθρο 41 : Συνοπτική έκθεση δικογράφου και ηλεκτρονική διεύθυνση

Α. Υποχρεωτική αναγραφή της ηλεκτρονικής διεύθυνσης (e-mail) του δικηγόρου στα δικόγραφα που κατατίθενται στο ΣτΕ

Β. Συνυποβολή με το δικόγραφο συνοπτικής έκθεσης (200 λέξεις) των νομικών ζητημάτων που τίθενται με το δικόγραφο.

Αρθρο 42 : Ηλεκτρονική κατάθεση και επίδοση δικογράφου

Δυνατότητα ηλεκτρονικής κατάθεσης δικογράφων, κοινοποιήσεων κλήσεων από το δικαστήριο και αποφάσεων.

Αρθρο 43 : Συνέπειες μη αποστολής φακέλου [από το δημόσιο]

Εκδίκαση της υπόθεσης και συναγωγή τεκμηρίου υπέρ των ισχυρισμών του ιδιώτη διαδίκου, σε περίπτωση που η Διοίκηση δεν αποστείλει τα στοιχεία του φακέλου και εφ’ όσον η δίκη έχει ήδη αναβληθεί μία φορά.

Αρθρο 44 : Πληρεξουσιότητα

Εκδοση  νέου πληρεξουσίου προς δικηγόρο κατά τη συζήτηση της υπόθεσης.

Αρθρο 45 : Διαδικασία σε Συμβούλιο για την αποδοχή ενδίκων βοηθημάτων και μέσων

-Αφαιρεί την κοινοποίηση της πράξης, με την οποία κρινόταν ένα ένδικο βοήθημα ως προφανώς απαράδεκτο ή άβάσιμο από τον εισηγητή και εισαγόταν για εκδίκαση σε συμβούλιο, μεταξύ άλλων και στο διάδικο που άσκησε το ένδικο βοήθημα.

-Για τις υποθέσεις που εισήχθησαν αναρμόδια σε σχηματισμό συμβουλίου, θα μπορούν να παραπέμπονται από το συμβούλιο στο αρμόδιο δικαστήριο.

Το ΣτΕ σε Συμβούλιο και με ομόφωνη απόφαση θα μπορεί να αποδέχεται ασκηθέντα παραδεκτά και προδήλως βάσιμα ένδικα μέσα, επιδικάζοντας περιορισμένη δικαστική δαπάνη. Αποτελεί συνέχεια του ν. 3900 που πρόβλεπε τη δυνατότητα του Συμβουλίου να απορρίπτει προφανώς απαράδεκτα και αβάσιμα ένδικα μέσα.

Αρθρο 46 : Δικαστική δαπάνη

Δυνατότητα επιβολής 3πλάσιας δικαστικής δαπάνης από το ΣτΕ σε βάρος του ηττηθέντα διαδίκου, αν κρίνει ότι συνέβαλε στην καθυστέρηση εκδίκασης της υπόθεσης.

 

Κεφάλαιο Γ : Τροποποίηση του Κώδικα Διοικητικής Δικονομίας

Αρθρο 47 : Αρμοδιότητα

Α. Για φορολογικές και τελωνειακές υποθέσεις με αντικείμενο μέχρι 150.000 ευρώ, αρμόδιο θα είναι το Μονομελές Πρωτοδικείο[5], για αντικείμενο άνω των 150.000 και μέχρι 300.000 ευρώ αρμόδιο σε πρώτο και τελευταίο βαθμό θα είναι το Μονομελές Εφετείο, για άνω των 300.000 ευρώ, σε πρώτο και τελευταίο βαθμό, το Τριμελές Εφετείο.

Β. Για τις λοιπές υποθέσεις με χρηματικό αντικείμενο, μέχρι 60.000 ευρώ[6] αρμόδιο θα είναι το Μονομελές Πρωτοδικείο (μέχρι τώρα ήταν 20.000, επομένως και πάλι η αρμοδιότητα των μονομελών πρωτοδικείων επί χρηματικών διαφορών είναι σημαντικά αυξημένη).

Γ. Στις φορολογικές και τελωνειακές υποθέσεις, οι εφέσεις κατά των αποφάσεων των Μονομελών Πρωτοδικείων θα εκδικάζονται από τα Τριμελή Πρωτοδικεία.

Δ. Στις υπόλοιπες υποθέσεις, οι εφέσεις κατά των αποφάσεων των Πρωτοδικείων θα εκδικάζονται από τα Μονομελή Εφετεία, των οποίων η αρμοδιότητα αυξάνεται και  καλύπτει τις διαφορές μέχρι 60.000 ευρώ εφ’ όσον αφορούν την εκτέλεση είσπραξης εσόδων σύμφωνα με τον ΚΕΔΕ (από 20.000 σύμφωνα με το Ν. 3900/2010)

Αρθρο 48 : Συνοπτική έκθεση δικογράφου και ηλεκτρονική διεύθυνση

Επεκτείνεται και στα τακτικά διοικητικά δικαστήρια τη ρύθμιση του άρθρου 42.

Αρθρο 49 : Ηλεκτρονική κατάθεση και επίδοση δικογράφου

Επεκτείνεται και στα τακτικά διοικητικά δικαστήρια η αντίστοιχη ρύθμιση για το ΣτΕ.

Αρθρο 50 : Δικαστικός συμβιβασμός

Προστίθεται ο δικαστικός συμβιβασμός στους τρόπους κατάργησης της δίκης. Αν ο συμβιβασμός γίνει πριν τη δικάσιμο, η κατάργηση της δίκης επέρχεται με πράξη του Προέδρου του Συμβουλίου ή του δικαστή που διευθύνει το δικαστήριο.

Αρθρο 51 : Διαδικασία σε Συμβούλιο

Επεκτείνεται και στα τακτικά διοικητικά δικαστήρια η πρόβλεψη που υπάρχει για το ΣτΕ, δηλαδή να εγκρίνονται σε Συμβούλιο τα προδήλως βάσιμα δικόγραφα και όχι μόνο να απορρίπτονται τα προδήλως αβάσιμα.

Προωθείται με εκβιαστικό τρόπο η λογική της εκδίκασης ενός αριθμού υποθέσεων όχι με τη συνήθη διαδικασία στο ακροατήριο, αλλά με συνοπτικό τρόπο σε Συμβούλιο. Συγκεκριμένα, ο διάδικος (μπορεί να είναι και το Δημόσιο) που διαφωνήσει με την απόφαση του Συμβουλίου και θελήσει να συζητηθεί η υπόθεσή του και στο ακροατήριο, θα πρέπει να καταβάλει ειδικό παράβολο 3πλάσιο του προβλεπομένου. Στην περίπτωση δε που η απόφαση που εκδώσει το ακροατήριο είναι ίδια με εκείνη του Συμβουλίου, ο διάδικος που προκάλεσε την εκδίκαση στο ακροατήριο, θα καταβάλει δικαστική δαπάνη 5πλάσια της κανονικής.

Αρθρο 52

Γίνεται υποχρεωτική η ηλεκτρονική μορφή της εισήγησης και απόφασης του δικαστή, διατηρείται όμως η δυνατότητα καθαρογραφής της απόφασης από το διάδικο (διαδικασία που με το Ν. 3900/2010 έχει μετακυλιστεί στους διαδίκους).

 

Κεφάλαιο Δ΄: Δίκαιη ικανοποίηση των διαδίκων λόγω υπέρβασης της εύλογης διάρκειας της Διοικητικής Δίκης

Αρθρα 53 – 58

– Προβλέπεται δικαίωμα αίτησης δίκαιης ικανοποίησης από το Δημόσιο σε περίπτωση καθυστέρησης στην εκδίκαση της υπόθεσης.

-Προβλέπεται ρητά, με ρύθμιση που περιλήφθηκε στο τελικό νομοσχέδιο, ότι η αίτηση γίνεται ανά βαθμό δικαιοδοσίας, άρα δεν θα μπορεί να ασκηθεί και μετά το τέλος της συνολικής διάρκειας της δίκης, σε περίπτωση εξάντλησης όλων των βαθμών δικαιοδοσίας, άρα μειώνεται το ποσό της τυχόν επιδικαζόμενης ικανοποίησης και απορρύνεται ο διάδικος να υποβάλει αιτήσεις και να πληρώνει κάθε φορά παράβολα.

– Επιβάλλεται παράβολο-χαράτσι 200 ευρώ[7] αναπροσαρμοζόμενο με ΚΥΑ.

– Προβλέπεται υποχρεωτική υπογραφή του δικογράφου της αίτησης από δικηγόρο.

– Αν η αίτηση απορριφθεί, ο αιτών θα καταβάλει υπέρ του Δημοσίου δαπάνη ανερχόμενη έως και στο 5πλάσιο του ύψους του παραβόλου – δηλαδή 500 ευρώ (άρθρο 57), ενώ αν απορριφθεί ως προφανώς απαράδεκτη ή αβάσιμη, θα καταβάλει δαπάνη ανερχόμενη έως και στο 10πλάσιο του ύψους του παραβόλου – δηλαδή 1000 ευρώ.

– Ορίζονται κριτήρια (όπως η πολυπλοκότητα των νομικών θεμάτων, στάση των αρμόδιων κρατικών αρχών, διακύβευμα της υπόθεσης για τον αιτούντα) για την εξέταση της βασιμότητας της αίτησης, που εύκολα μπορούν να οδηγήσουν στην απόρριψή της.

-Η αποζημίωση που τυχόν καταβληθεί είναι περιορισμένη, περιγράφεται ως «δίκαιη ικανοποίηση» και καλύπτει αποκλειστικά την ηθική βλάβη και όχι τυχόν υλική ζημία, η οποία μπορεί να είναι και πολύ σημαντική. Υπάρχει όμως και περίπτωση, ακόμη κι αν γίνει δεκτή η αίτησή του, τελικά να μην αποζημιωθεί, αν εκτιμηθεί ότι η ικανοποίηση επήλθε από άλλα μέτρα (π.χ. επιδίκαση αυξημένης δικαστικής δαπάνης στη δίκη που καθυστέρησε).

Αποσύρθηκε το πρώην άρθρο 60, που πρόβλεπε επιστροφή και εκδίκαση στην Ελλάδα των υποθέσεων για δίκαιη ικανοποίηση που εκκρεμούσαν στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων (ΕΔΑΔ)

Αρθρα 59 και 60 : Αιτήσεις επιτάχυνσης στην ακυρωτική δίκη και τη διοικητική δίκη ουσίας (αντίστοιχα)

Μεταφέρεται η υποχρέωση του κράτους για γρήγορη εκδίκαση των υποθέσεων στο διάδικο, ο οποίος θα φέρει και το βάρος απόδειξης των αιτιών καθυστέρησης.

Αίτημα μπορεί να υποβληθεί σε περίπτωση που η υπόθεση δεν έχει συζητηθεί για διάστημα μεγαλύτερο των 24 μηνών.

-Η δυνατότητα κατάθεσης αίτησης επιτάχυνσης δεν αφορά τις εκκρεμούσες σήμερα υποθέσεις αλλά όσες εισαχθούν από την αρχή του επόμενου δικαστικού έτους. Επί πλέον, για μια πενταετία, ο αριθμός των επιταχυνόμενων υποθέσεων δεν θα υπερβαίνει το 1/3 των υποθέσεων κάθε δικασίμου.

Κεφάλαιο Ε΄ : Ανεξάρτητες Αρχές

Αρθρο 61 : Τροποποίηση και συμπλήρωση της νομοθεσίας των συνταγματικά κατοχυρωμένων Ανεξάρτητων Διοικητικών Αρχών (ΑΔΑ)

Πρόκειται για τις αρχές που εισήχθησαν στο Σύνταγμα (άρθρο 101 Α) με την αναθεώρηση του 2001 και συγκεκριμένα για : Αρχή Προστασίας Προσωπικών Δεδομένων (ΑΠΠΔ), Εθνικό Συμβούλιο Ραδιοτηλεόρασης (ΕΣΡ), Αρχή Διασφάλισης Απορρήτου Επικοινωνιών (ΑΔΑΕ), ΑΣΕΠ και Συνήγορο του Πολίτη.

Το Κόμμα μας αντιτάχθηκε στην ίδρυση αυτών των αρχών και ανέδειξε τη σκοπιμότητα της χρησιμοποίησής τους από το αστικό πολιτικό σύστημα για να νομιμοποιηθεί στη συνείδηση του λαού το αντιδραστικό πλαίσιο που αφορούσε τους τομείς της δράσης τους (κάμερες, άρση απορρήτου κλπ.).

Με τις προτεινόμενες ρυθμίσεις του πολυνομοσχεδίου επιδιώκεται να ενιαιοποιηθούν πλευρές του θεσμικού πλαισίου όλων των ΑΔΑ σε περισσότερο αντιδραστική κατεύθυνση (π.χ. καθιέρωση της μυστικότητας των συνεδριάσεων, δυνατότητα διορισμού ως επικεφαλής και εν ενεργεία ανώτατων δικαστών, ενιαιοποίηση προς το χειρότερο της υπηρεσιακής και μισθολογικής μεταχείρισης του ειδικού επιστημονικού προσωπικού τους, ρύθμιση για τα πειθαρχικά συμβούλια χωρίς την παρουσία των αιρετών εκπροσώπων των εργαζομένων).

 

Κεφάλαιο ΣΤ΄ : Λοιπές Διατάξεις

Αρθρο 62 : Αίτηση προτίμησης από τον Υπουργό

Δίνεται δυνατότητα στον υπουργό που εποπτεύει το διάδικο νομικό πρόσωπο να ζητά την προτίμηση στην εκδίκασης μιας υπόθεσης, επικαλούμενος λόγους δημοσίου συμφέροντος.

Αρθρο 63 :  Τροποποίηση του Ν. 3886/2010 [δημόσιες συμβάσεις]

-Δίνεται μεγαλύτερος χρόνος στη Διοίκηση για να κάνει δεκτή προδικαστική προσφυγή κάποιου που συμμετείχε σε διαγωνισμό για δημόσια σύμβαση.

– Προβλέπεται πολύ σύντομη προθεσμία (μόλις 10 ημερών) για την αποστολή από το Δημόσιο (δηλαδή το φορέα ανάθεσης της σύμβασης) του φακέλου προς το δικαστήριο. Σε περίπτωση μη αποστολής του φακέλου ή ελλιπούς φακέλου από τη Διοίκηση, μπορεί να συναχθεί τεκμήριο ομολογίας του Δημοσίου για την πραγματική βάση των ισχυρισμών του διαγωνιζόμενου. -Τέλος, στη διαδικασία των ασφαλιστικών μέτρων των δημοσίων συμβάσεων, προβλέπεται ταχύτατη έκδοση του διατακτικού των σχετικών αποφάσεων, μόλις σε 7 μέρες από την εκδίκαση της αίτησης.

Αρθρο 64 : Διαφορές που ανακύπτουν  κατά την εφαρμογή του Ν. 3894/2010 [Επιτάχυνση και διαφάνεια υλοποίησης στρατηγικών επενδύσεων]

Στο νομοσχέδιο που κατατέθηκε, αποσύρθηκε η προκλητική διάταξη για δημιουργία ειδικού σχηματισμού στο ΣτΕ που θα ασχολείται αποκλειστικά με τις λεγόμενες στρατηγικές επενδύσεις (δηλαδή το ξεπούλημα δημόσιων εκτάσεων στο μεγάλο κεφάλαιο). Αρμόδια θα είναι η Ολομέλεια του ΣτΕ, που θα μπορεί όμως με μεγάλη ευελιξία και ταχύτητα fast track να επιτρέπει την επίσπευση εκδίκασης της υπόθεσης.

Αρθρο 65 : Αποδοχή αποφάσεων από τη διάδικο αρχή

Ενιαιοποιείται ο τρόπος και η διαδικασία με την οποία η διάδικος δημόσια αρχή αποδέχεται τις αποφάσεις, τόσο επί ακυρωτικών όσο και επί διοικητικών διαφορών ουσίας, που έχουν εκδοθεί από σχηματισμούς συμβουλίων.

Αρθρο 66 : Πράξεις επιβολής διοικητικών κυρώσεων

Εισάγεται ενιαία δικονομική διαδικασία σε όλες σχεδόν τις περιπτώσεις προσφυγών κατά των πράξεων επιβολής διοικητικών κυρώσεων, χαρακτηρίζοντάς τις κατά κανόνα ως διαφορές ουσίας, που θα δικάζονται από κατώτερα τα διοικητικά πρωτοδικεία.

Αρθρο 67 : Τροποποίηση του ν. 3068/2002

Αποκέντρωση της τοπικής αρμοδιότητας των δικαστηρίων στις υποθέσεις αλλοδαπών και επίσπευση εκδίκασης υποθέσεων.

Με το Ν. 3900/2010, οι διαφορές που αφορούσαν την προσβολή ατομικών διοικητικών πράξεων που εκδίδονταν σε βάρος των αλλοδαπών (π.χ. απόρριψη χορήγησης άδειας παραμονής) από ακυρωτικές διαφορές έγιναν διαφορές ουσίας και η εκδίκασή τους αντί για το ΣτΕ μεταφέρθηκε στα 7 διοικητικά Πρωτοδικεία που βρίσκονται στην έδρα του αρμόδιου Γενικού Γραμματέα της Αποκεντρωμένης Διοίκησης.

Με τη συγκεκριμένη ρύθμιση αρμόδια πλέον θα είναι τα διοικητικά πρωτοδικεία της έδρας των Τμημάτων Αλλοδαπών και Μετανάστευσης που εδρεύουν σε πρωτεύουσες νομών και είναι 30 (αντί για 7).

 

Κεφάλαιο Ζ΄ : Επιτροπές Επιλύσεως Διοικητικών Αμφισβητήσεων[8]

[Αφαιρέθηκε από το νομοσχέδιο που κατατέθηκε στη Βουλή]

Αρθρο 68

Πρόκειται για επικίνδυνο άρθρο. Αναθέτει σε διοικητικές επιτροπές, διορισμένες και ελεγχόμενες από την κυβέρνηση, δικαστικές εξουσίες, χωρίς τις τυπικές δικαστικές εγγυήσεις, δηλαδή θα μπορούν να επιλύουν οριστικά υποθέσεις που αφορούν προσφυγές ενδικοφανούς χαρακτήρα κατά των εκτελεστών πράξεων της Διοίκησης και κυρίως αιτήματα αποζημίωσης σε βάρος του Δημοσίου ή ΝΠΔΔ. Κλασικό παράδειγμα τέτοιου είδους επιτροπών είναι οι περίφημες επιτροπές που εξέταζαν τις παραβάσεις για τα οικονομικά και τη διεξαγωγή της προεκλογικής εκστρατείας των συνδυασμών στις τοπικές και περιφερειακές εκλογές.

Δημιουργείται Σώμα Μελών Επιτροπών Επιλύσεως Διοικητικών Αμφισβητήσεων από αποσπασμένους δημόσιους υπάλληλους, κατά τα 2/3 απόφοιτους της Εθνικής Σχολής Δημόσιας Διοίκησης οι οποίοι θα οριστούν με ΚΥΑ και θα στελεχώσουν τις 3μελείς Επιτροπές Επίλυσης Διοικητικών Αμφισβητήσεων.

Οι 3μελείς Επιτροπές Επίλυσης θα λειτουργούν στις έδρες των 7 αποκεντρωμένων διοικήσεων με τη μορφή κλιμακίων, ανάλογα με το αντικείμενο των διαφορών, με δυνατότητα επέκτασης της λειτουργίας κλιμακίων τόσο στις έδρες των νομών όσο και σε μεγάλες πόλεις.

Οι 3μελείς αυτές επιτροπές θα έχουν αποκλειστική αρμοδιότητα – χωρίς τη δυνατότητα άσκησης οποιασδήποτε προσφυγής κατά των αποφάσεών τους – να αποφαίνονται για όλες τις περιπτώσεις για τις οποίες προβλέπεται η άσκηση ενδικοφανούς προσφυγής κατά πράξεων διοικητικών αρχών. Επίσης, είναι δυνατό να τους ανατεθεί και η εξέταση υποθέσεων για τις οποίες δεν προβλέπεται η άσκηση ενδικοφανούς προσφυγής. Κατά των αποφάσεών τους μπορούν να ασκηθούν μόνο ένδικα βοηθήματα (προσφυγή, αγωγή), αλλά και τότε τα διοικητικά δικαστήρια που θα επιληφθούν καλούνται να αποφανθούν ανέκκλητα (δεν χωρεί έφεση).

Οι Επιτροπές αυτές θα έχουν ευρείες αρμοδιότητες οιονεί δικαστικού οργάνου και θα μπορούν, ερευνώντας ελεύθερα τα πραγματικά και νομικά ζητήματα των υποθέσεων, να καλούν οποιονδήποτε για παροχή πληροφοριών, να ενεργούν αυτοψίες, να ζητούν τη διενέργεια πραγματογνωμοσύνης και να ζητούν οποιοδήποτε έγγραφο, να προκαλούν γνωματεύσεις από τις αρμόδιες αρχές.

Στο τελικό νομοσχέδιο, αφαιρέθηκε από τις αρμοδιότητες των αρχών αυτών,  εξέταση ενδικαφονών προσφυγών κατά πράξεων των ΟΤΑ.


ΜΕΡΟΣ Δ΄ : ΕΠΙΤΑΧΥΝΣΗ ΤΗΣ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑΣ ΕΝΩΠΙΟΝ ΤΟΥ ΕΛΕΓΚΤΙΚΟΥ ΣΥΝΕΔΡΙΟΥ [Ε.Σ.]

Αρθρο 69

-Διπλασιασμός της προθεσμίας (από 30ήμερη γίνεται 60ήμερη και για τους κατοίκους εξωτερικού 90ήμερη) για την άσκηση έφεσης ενώπιον του Ε.Σ. για όλες τις υποθέσεις ελέγχου των λογαριασμών και καταλογισμού, καθώς και για τις αποφάσεις της Επιτροπής Ελέγχου Πράξεων Κανονισμού Συντάξεων.

-60ήμερη (αντί της ετήσιας) η προθεσμία για την άσκηση αναίρεσης επί όλων των υποθέσεων της Ολομέλειας του Ε.Σ. για την επίλυση νομικών ζητημάτων. Θέλουν να επιταχύνουν τις υποθέσεις που αφορούν συνταξιοδοτικά θέματα.

Αρθρο 70

Επέκταση και στο Ε.Σ. του θεσμού της λεγόμενης «πρότυπης δίκης». με ό,τι αυτό συνεπάγεται για τη συγκέντρωση και παγιοποίηση της νομολογίας σε ανώτατο δικαστικό επίπεδο, ειδικά για υποθέσεις με γενικότερο και σημαντικό οικονομικό ενδιαφέρον, που όπως ομολογείται στην αιτιολογική έκθεση αφορούν κυρίως συνταξιοδοτικές υποθέσεις.

– Επέκταση και στο Ε.Σ. όσων ισχύουν στη διοικητική δίκη για εκδίκαση υποθέσεων σε Συμβούλιο επί υποθέσεων που εκκρεμούν στα Τμήματα και αφορούν νομικό ζήτημα για το οποίο έχει αποφανθεί η Ολομέλεια του Ε.Σ.

-Ο ηττηθείς στο Συμβούλιο διάδικος που θα θελήσει να φέρει προς συζήτηση την υπόθεση στο ακροατήριο και στην κανονική σύνθεση του Τμήματος, θα καταβάλει 3πλάσιο από το προβλεπόμενο παράβολο, ενώ, αν χάσει και στο ακροατήριο, θα καταβάλει και 3πλάσια δικαστική δαπάνη.

Αρθρο 71

Επεκτείνει και στο Ε.Σ. αυτό που ήδη ψηφίστηκε με το Ν. 3900/2010, δηλαδή, στις αναιρέσεις που ασκεί το Δημόσιο ενώπιον του Ε.Σ., να γνωμοδοτεί το Ν.Σ.Κ. για το κατά πόσο είναι παραδεκτοί και βάσιμοι οι προβαλλόμενοι από το Δημόσιο λόγοι αναίρεσης.

Υποτίθεται ότι η ρύθμιση εισάγεται και εδώ με το ίδιο σκεπτικό που έγινε για το ΣτΕ για να αποτρέπεται το Δημόσιο να εξαντλεί όλα τα ένδια μέσα σε περιπτώσεις που θα χάσει τη δίκη), τελικά με τη γνωμοδότηση του Ν.Σ.Κ. μάλλον ενισχύονται οι απόψεις του Δημοσίου.

Αρθρο 72

-Επέκταση και στη διαδικασία ενώπιον της Ολομέλειας του Ε.Σ. της ρύθμισης του Ν. 3900/2010 για το ΣτΕ, δηλαδή της δυνατότητας να αποφασίζει ομόφωνα 3μελές Συμβούλιο για την απόρριψη αιτήσεων αναίρεσης που θα θεωρήσει προδήλως απαράδεκτες ή αβάσιμες. Ωθείται εκβιαστικά ο διάδικος να αποδεχθεί την απόφαση του Συμβουλίου, γιατί διαφορετικά θα πληρώσει παράβολα ή (αν χάσει) πολλαπλάσια δικαστική δαπάνη.

Αρθρο 73

Επέκταση του θεσμού της «πρότυπης δίκης» και στη διαδικασία επί υποβολής ενστάσεων στο ΣτΕ.

Αρθρο 74

Συνεκδίκαση περισσοτέρων ενδίκων βοηθημάτων ή μέσων ή αιτήσεων καταλογισμού που στα Τμήματα και την Ολομέλεια, εφόσον πρόκειται για ίδια ζητήματα ή για πρόσωπα που συνδέονται με απλή ή αναγκαστική ομοδικία.

Υπογραφή από δικηγόρο της έφεσης και αναίρεσης που ασκούνται από ιδιώτη, που αναπληρώνεται με την παρουσία του δικηγόρου κατά την εκδίκαση.

Δυνατότητα θυροκόλλησης των κλήσεων και αποφάσεων του Ε.Σ. στον τόπο της επαγγελματικής εγκατάστασης του προσώπου που αφορά η επίδοση.

Αρθρο 75

Επέκταση και στο Ε.Σ. της δυνατότητας ηλεκτρονικής υποβολής της έφεσης, σύνταξης με ηλεκτρονικά μέσα της έκθεσης κατάθεσης δικογράφων, καθώς και ηλεκτρονικής επίδοσης δικογράφων.

Αρθρο 76

Καθιέρωση του ένδικου βοηθήματος της αίτησης επανάληψης της διαδικασίας για τη συμμόρφωση με αποφάσεις του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων. Η αίτηση θα κρίνεται από τον ίδιο σχηματισμό του Ε.Σ. που εξέδωσε την απόφαση που προσβλήθηκε στο ΕΔΑΔ και όχι από ανώτερο ή έστω ομοιόβαθμο, αλλά με διαφορετική σύνθεση.

Αρθρο 77

Δυνατότητα δημιουργίας, με απόφαση της Ολομέλειας του Ε.Σ., ελάσσονος και μείζονος Ολομέλειας, όπου η ελάσσων θα έχει το τεκμήριο της αρμοδιότητας και θα μπορεί να παραπέμπει τις κατά την κρίση της υποθέσεις μεγάλης σπουδαιότητας στη μείζονα Ολομέλεια.

Αρθρο 78

Στις περιπτώσεις δικαστικού ελέγχου δημόσιων διαγωνισμών από το Ε.Σ., προβλέπεται κοινοποίηση με Fax των πράξεων των Κλιμακίων του Ε.Σ. στον αρμόδιο φορέα υλοποίησης του διαγωνισμού, ο οποίος υποχρεούται να κοινοποιήσει τις πράξεις στους συμμετέχοντες στο διαγωνισμό υποψήφιους αναδόχους. Ποινική και πειθαρχική ευθύνη για τους υπαλλήλους που θα αμελήσουν το παραπάνω καθήκον.

Μεταφορά στα Κλιμάκια (αντί για τα Τμήματα) της αρμοδιότητας του δικαστικού ελέγχου επί διαφωνιών ή αμφιβολιών των Επιτρόπων και δυνατότητα υποβολής αίτησης για ανάκληση των σχετικών πράξεων ή πρακτικών των Κλιμακίων.

Αρθρο 79

Επεκτείνει τον κατασταλτικό έλεγχο του Ε.Σ. σε όλους τους φορείς που έχουν λάβει χρηματοδότηση από τον κρατικό προϋπολογισμό με οποιοδήποτε τρόπο. Μέχρι τώρα, η ισχύουσα διάταξη προέβλεπε κατασταλτικό έλεγχο των φορέων (φυσικών ή νομικών προσώπων) που χρηματοδοτούνταν από κονδύλια της ΕΕ.

Η διατύπωση της διάταξης παραπέμπει στη βάσιμη υπόνοια ότι εισάγεται ο κατασταλτικός έλεγχος του Ε.Σ. στις δαπάνες των κομμάτων, έλεγχος που μέχρι τώρα γίνεται από ειδική επιτροπή στην οποία συμμετέχουν κατά πλειοψηφία βουλευτές αλλά και δικαστικοί.

Αρθρο 80

Μεταβίβαση αρμοδιοτήτων σχετικών με τον έλεγχο των λογαριασμών των δημοσίων υπολόγων και των απολογισμών όλων των ΝΠΔΔ και των ΟΤΑ α΄ και β΄ βαθμού από τα Κλιμάκια (δικαστικός σχηματισμός του ΕΣ) στους Επιτρόπους των αρμόδιων υπηρεσιών (διοικητικοί υπάλληλοι του ΕΣ), που έχουν διενεργήσει την επεξεργασία των ελέγχων. Δηλαδή, η σχετική αρμοδιότητα μεταφέρεται από δικαστικό σχηματισμό του Ε.Σ. σε διοικητικό σχηματισμό. Στα Κλιμάκια και τους λοιπούς δικαστικούς σχηματισμούς ανατίθεται η εκδίκαση των ένδικων βοηθημάτων κατά των πράξεων ελέγχου των Επιτρόπων.

Αρθρα  81, 82, 83

Προσδιορισμός των χαρακτηριστικών και των τρόποων διενέργειας των κατασταλτικών ελέγχων του Ε.Σ.

Στο άρθρο 83 προβλέπεται η διενέργεια ετήσιου ελέγχου νομιμότητας και κανονικότητας, καθώς και ελέγχου χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης για τα ποσά που έλαβαν από τον κρατικό προϋπολογισμό οι φορείς ως επιχορήγηση ή χρηματοδότηση. Σε συνδυασμό με το άρθρο 79, υπάρχει σοβαρό ενδεχόμενο να αφορά και τα κόμματα.

Αρθρο 84

Επιβάλλεται παράβολο-χαράτσι (αλλού 20 και αλλού 50 ευρώ) για κάθε προσφυγή στους διάφορους σχηματισμούς του Ε.Σ.

Αρθρο 85

Προβλέπεται διαδικασία συμμόρφωσης της Διοίκησης προς τις αποφάσεις του Ε.Σ., όπου υπήρχε κενό.

ΜΕΡΟΣ Ε΄ : ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΗ ΤΟΥ Ν. 1756/1988

ΚΩΔΙΚΑΣ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΥ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΩΝ ΚΑΙ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΔΙΚΑΣΤΙΚΩΝ ΛΕΙΤΟΥΡΓΩΝ

Αρθρο 86 : Συγκρότηση Εφετείου

Προσαρμογή στην καθιέρωση μονομελών Εφετείων.

Διπλασιάζεται (από 10% σε 20%) το ποσοστό των υποθέσεων που θα μπορούν να προσδιορίζουν καθ’ υπέρβαση του αριθμού που καθορίστηκε από την οικεία ολομέλεια ή τον κανονισμό του δικαστηρίου.

Αρθρο 87 : Κανονισμοί

Αφορά τους Κανονισμούς εσωτερικής λειτουργίας των δικαστηρίων και εισαγγελιών.

Με την ισχύουσα νομοθεσία, οι Κανονισμοί καθορίζονταν από τις ολομέλειες των ίδιων των δικαστηρίων και δυνατότητα παρέμβασης είχε μόνο ο υπουργός Δικαιοσύνης.

Δικαίωμα να ζητήσουν τη σύνταξη, τροποποίηση, συμπλήρωση ή ακύρωση των Κανονισμών εσωτερικής υπηρεσίας των δικαστηρίων – ειδικά ως προς τον αριθμό των δικασίμων και των υποθέσεων που προσδιορίζονται σε κάθε δικάσιμο – θα έχουν οι επικεφαλής των τριών κλάδων της Δικαιοσύνης και οι Ολομέλειες των ανωτάτων δικαστηρίων, μέσω των οποίων θα αποστέλει στο εξής ο υπουργός Δικαιοσύνης τις παραγγελίες του για συμπλήρωση ή τροποποίηση.

Αρθρο 88 : Κλήρωση συνθέσεων

Αφορά τις κληρώσεις των συνθέσεων των ποινικών δικαστηρίων.

Σε περίπτωση που και ο κληρωθείς αντικαταστάτης έχει ανυπέρβλητο κώλυμα, θα μπορεί να ορίζεται από το διευθύνοντα το δικαστήριο ή την εισαγγελία με αιτιολογημένη πράξη του, αντικαταστάτης του αντικαταστάτη.

Αρθρο 89 : Οριο ηλικίας – κωλύματα διορισμού

Δεν θα αποτελεί κώλυμα για το διορισμό σε θέση δικαστή η αμετάκλητη καταδίκη για τα αδικήματα της ζωοκλοπής και της νόθευσης εγγράφου[9].

Αρθρο 90 : Κωλύματα εντοπιότητας[10]

Μειώνονται οι άδειες ανατροφής παιδιού των δικαστών και προσαρμόζονται στα ισχύοντα για τους υπόλοιπους δημόσιους υπαλλήλους (5 από 9 μήνες).

Αρθρο 91 :Μισθός – θέματα δικαστικών διακοπών

Ενεργοποιείται η ρύθμιση για τη μη πληρωμή μισθού σε δικαστή, για το χρονικό διάστημα που δεν παρέχει υπηρεσία από δική του υπαιτιότητα, δηλαδή σε περίπτωση συζήτησης μη ικανού αριθμού υποθέσεων, αδικαιολόγητης καθυστέρησης παράδοσης σχεδίων αποφάσεων, μη συμμετοχής στις συνεδριάσεις των οργάνων των δικαστηρίων ή η μη εκτέλεσης ανατεθειμένης υπηρεσίας. Η πράξη περικοπής μισθού μπαίνει στο φάκελό του και λειτουργεί αρνητικά για την προαγωγή του.

Συμπληρωματικά στην ισχύουσα ρύθμιση για αφαίρεση του δικαιώματος χρήσης των δικαστικών διακοπών (ή μέρους αυτών) ή της κανονικής άδειας, αν υπάρχει ουσιώδης κίνδυνος από την καθυστέρηση παράδοσης σχεδίων απόφασης ή επεξεργασίας δικογραφιών, προβλέπεται δυνατότητα υποχρέωσης του δικαστή να προσκομίσει σχέδια απόφασης ή δικογραφίες που του έχουν ανατεθεί μέσα στην περίοδο των δικαστικών διακοπών, μέχρι και δυνατότητα επιβολής του μέτρου της στέρησης του δικαιώματος χρήσης των δικαστικών διακοπών. Οι πολύ σοβαροί λόγους υγείας δεν θα αποτελούν πλέον λόγο εξαίρεσης.

Αρθρο 92 : Αναρρωτική άδεια

Αυστηροποιείται ο έλεγχος των αναρρωτικών αδειών των δικαστών. Σε περίπτωση ανίατων ασθενειών, η αναρρωτική άδεια μπορεί να παραταθεί μόνο με απόφαση του υπουργού Δικαιοσύνης.

Αρθρο 93 : Εκπαιδευτική άδεια

Καταργούνται οι εκπαιδευτικές άδειες των δικαστών ή αυστηροποιούνται οι όροι χορήγησής τους

Αρθρο 94 : Προαγωγές

Εισάγονται σοβαρές αλλαγές στον τρόπο που θα γίνονται οι προαγωγές, αυστηροποιούνται τα κριτήρια, ειδικά για την προαγωγή στους ανώτερους βαθμούς της Δικαιοσύνης για τους ανώτερους (από βαθμό του εφέτη και πάνω). Εκτός από τις εκθέσεις επιθεώρησης, θα λαμβάνονται υπόψη στοιχεία από τον ατομικό φάκελο του δικαστή, όπου μπορεί να καταγράφονται τα πάντα γύρω από τη δραστηριότητά του, καθώς και οποιοδήποτε πρόσφορο – κατά τη γνώμη των κρινόντων – στοιχείο.

Κριτήριο για μη προαγωγή θα είναι η αδικαιολόγητη καθυστέρηση δημοσίευσης των αποφάσεων και επεξεργασίας των δικογραφιών, με συγκεκριμένα χρονικά πλαίσια (πάνω από 6 μήνες από τη συζήτηση για τη δημοσίευση απόφασης, πάνω από 1 μήνα για τη δημοσίευση απόφασης ασφαλιστικών μέτρων, πάνω από 1 μήνα για τη θεώρηση αποφάσεων, πάνω από 4 μήνες για την επεξεργασία και επιστροφή του φακέλου της δικογραφίας).

Αρθρο 95 : Μεταθέσεις

Διευκολύνεται η επιλεκτική δυσμενής μετάθεση μη αρεστών δικαστών, καθώς και η αντιμετώπιση των κενών όχι με προσλήψεις, αλλά με μεταθέσεις. Το «θα σε στείλω στον Εβρο» θα ισχύει και για τους δικαστές.

-Για τη μετάθεση για υπηρεσιακούς λόγους, θα αρκεί 1 μόλις χρόνος υπηρεσίας στο συγκεκριμένο δικαστήριο (αντί για 5) και, κατ’ εξαίρεση μετακίνηση ακόμη και πριν τη συμπλήρωση 1 χρόνου (αν υπάρχει ή προκύψει πρόβλημα εντοπιότητας).

-Ανατρέπεται ο κανόνας των μεταθέσεων ύστερα από αίτηση των ίδιων των δικαστών και γενικεύεται η χρήση της αυτεπάγγελτης μετάθεσης με απόφαση του οικείου Ανώτατου Δικαστικού Συμβουλίου, για την αντιμετώπιση υπηρεσιακών αναγκών.

-Γίνεται υποχρεωτική (από δυνητική) η μετάθεση δικαστή που έχει υποπέσει σε βαρύ πειθαρχικό παράπτωμα ή που καθυστερεί στην εκτέλεση των καθηκόντων του.

-Απαγορεύεται η ικανοποίηση αιτήματος μετάθεσης από τον ίδιο το δικαστή, αν δεν έχει παραδώσει όλες τις εκκρεμείς υποθέσεις.

Αρθρο 96 : Αργία

Μειώνονται οι δυσμενείς συνέπειες από την επιβολή του μέτρου της αργίας και περιορίζονται τα ποινικά αδικήματα για τα οποία η άσκηση της ποινικής δίωξης μπορεί να οδηγήσει σε προσωρινή αργία .

Αρθρο 97 : Θέση εκτός υπηρεσίας

Ανάλογο με το προηγούμενο άρθρο για την περίπτωση της θέσης του δικαστή προσωρινά εκτός υπηρεσίας.

Αρθρο 98 : Προαγωγή διοικητικών δικαστών στο Συμβούλιο της Επικρατείας

Εισάγεται (για λόγους συστηματοποίησης) στον Κώδικα Οργανισμού Δικαστηρίων η πρόβλεψη που έχει εισαχθεί με το ν. 3068/2002, για δυνατότητα προαγωγής ενός περιορισμένου αριθμού ανώτερων δικαστών των τακτικών διοικητικών δικαστηρίων σε θέσεις συμβούλων Επικρατείας του ΣτΕ..

Η θέση που είχαμε διατυπώσει στη Βουλή ως Κόμμα ήταν ότι απορρίπτουμε το διχασμό της διοικητικής δικαιοσύνης σε τακτικά διοικητικά δικαστήρια και ακυρωτικό (ΣτΕ) και υποστηρίζουμε ενιαία οργάνωση της διοικητικής δικαιοσύνης, κατά τα πρότυπα της πολιτικής και ποινικής δικαιοσύνης.

Αρθρα 99 – 101

-Αφορούν αλλαγές στον τρόπο συμμετοχής στα Ανώτατα Δικαστικά Συμβούλια των 3 κλάδων της Δικαιοσύνης (πολιτικής και ποινικής, διοικητικής και «ελεγκτικής») των δύο δικαστών που δεν ανήκουν στη σύνθεση του Συμβουλίου, αλλά συμμετέχουν σε αυτό χωρίς δικαίωμα ψήφου, όταν συζητώνται υπηρεσιακές μεταβολές ομοιόβαθμων ή κατώτερων δικαστών.

-Εισάγεται ρύθμιση που αποκλείει την προσφυγή του μη προαχθέντα δικαστικού κατά της απόφασης της Ολομέλειας του οικείου ανώτατου δικαστηρίου που τον διατήρησε στάσιμο, σε περίπτωση που δεν πήρε υπέρ της προαγωγής έναν ελάχιστο αριθμό ψήφων.

-Αυξάνεται το όριο ηλικίας για να γίνει δεκτός κάποιος στο διαγωνισμό των Ειρηνοδικών, από το 35ο στο 40ό.

Αρθρο 102 – Επιθεώρηση

Η επιθεώρηση των ειρηνοδικείων και πταισματοδικείων ανατίθεται στους προέδρους και εισαγγελείς εφετών (αντί για αρεοπαγίτες και αντεισαγγελείς του Αρείου Πάγου)

Αρθρο 103 : Περιφέρειες επιθεώρησης

Προωθούν μια οργανωτική αναμόρφωση των περιφερειών Επιθεώρησης των πολιτικών και ποινικών δικαστηρίων και των εισαγγελιών, εισάγοντας – εκτός από γεωγραφικά κριτήρια – και κριτήρια σχετικά με τον όγκο της δικαστηριακής ύλης.

Αρθρο 104 : Κλίμακα αξιολόγησης – Επιθεώρηση στο Ελεγκτικό Συνέδριο

-Τροποποιείται η κλίμακα αξιολόγησης που οφείλουν να χρησιμοποιούν οι Επιθεωρητές στο ΣτΕ και οι 4 ισχύοντες χαρακτηρισμοί

-Προωθούνται παρεμβάσεις στο σύστημα Επιθεώρησης του Ελεγκτικού Συνεδρίου (Ε.Σ.).

Αρθρο 105 : Κλήρωση Συμβουλίου Επιθεώρησης στο Συμβούλο της Επικρατείας

Αλλάζει το όργανο που είναι υπεύθυνο για τον ορισμό με κλήρωση του Συμβουλίου Επιθεώρησης και των Επιθεωρητών και ο χρόνος διεξαγωγής της κλήρωσης.

Αρθρο 106

Γίνονται αλλαγές στο σύστημα Επιθεώρησης όλων γενικά των δικαστηρίων (πολιτικών, ποινικών και διοικητικών) ενιαία.

-Προβλέπεται η διατήρηση για 5 χρόνια[11] στη γραμματεία των ανωτάτων δικαστηρίων, των εφετείων και των διοικητικών εφετείων των αποφάσεων που αναιρέθηκαν ή εξαφανίστηκαν, μετά από αποδοχή του αντίστοιχου ένδικου μέσου.

-Τροποποιείται η κλίμακα αξιολόγησης για τα δικαστήρια όλων των κλάδων και προσαρμόζεται στην κλίμακα για το ΣτΕ και το Ε.Σ.

-Παρέχεται δικαίωμα ακρόασης ενώπιον του Συμβουλίου Επιθεώρησης για δυσμενή έκθεση επιθεώρησης.

Αρθρο 107 : Πειθαρχικά παραπτώματα

Γίνονται παρεμβάσεις στο πειθαρχικό δίκαιο των δικαστών.

-Προβλέπεται περιοριστική (και όχι ενδεικτική, όπως μέχρι τώρα) απαρίθμηση των πειθαρχικών παραπτωμάτων.

-Προστίθεται ότι το πειθαρχικό παράπτωμα μπορεί να συντελεστεί όχι μόνο με ενέργεια αλλά και με παράλειψη.

-Εισάγεται ως πειθαρχικό παράπτωμα, με πολύ γενικό κι επικίνδυνο τρόπο «κάθε παράβαση διατάξεως που αναφέρεται στην απονομή της δικαιοσύνης, την εσωτερική οργάνωση και λειτουργία των δικαστηρίων και την κατάστασή του [του παραβάτη] ως δικαστικού λειτουργού.

-Από τον ορισμό του παραπτώματος α) αφαιρέθηκε η φράση «ή πράξεις που υπονομεύουν τη δημοκρατική νομιμότητα και η συμμετοχή σε πράξεις που οδηγούν στην κατάλυση της δημοκρατικής νομιμότητας» και παρέμεινε το πρώτο μέρος «πράξεις που μαρτυρούν έλλειψη πίστης και αφοσίωσης προς την πατρίδα και το δημοκρατικό πολίτευμα της Χώρας».

Η έκφραση γνώμης δημόσια ως πειθαρχικό παράπτωμα, θα πρέπει να έγινε με προφανή σκοπό (και όχι απλά με σκοπό) τη μείωση του κύρους της Δικαιοσύνης. Παραμένει πειθαρχικό παράπτωμα «η συμμετοχή σε οργάνωση της οποίας οι σκοποί είναι κρυφοί ή επιβάλλει στα μέλη της μυστικότητα». Το Σύνταγμα απαγορεύει απολύτως τις οποιεσδήποτε μορφές εκδήλωσης υπέρ ή κατά πολιτικού κόμματος στους δικαστές, όπως κάνει και για τα μέλη των ενόπλων δυνάμεων, των σωμάτων ασφαλείας και τους δημόσιους υπάλληλους, υπαλλήλους ΟΤΑ και ΝΠΔΔ.

Περιορίζει την έκφραση γνώμης και κριτικής άποψης μόνο εφ’ όσον γίνεται στα πλαίσια «συμμετοχής σε ένωση δικαστικών λειτουργών» και όχι στα πλαίσια «συνδικαλιστικής δραστηριότητας» (όπως ήταν μέχρι τώρα), προφανώς γιατί θέλουν να περιορίσουν τη συνδικαλιστική δράση των δικαστών μόνο στη συμμετοχή τους στις δικαστικές ενώσεις, ειδικά μετά και τις πρόσφατες αποχές από τα καθήκοντά τους.

Αρθρο 108 : Πειθαρχικά Συμβούλια

-Η συμπαράσταση με δικηγόρο του πειθαρχικά ελεγκτέου δικαστικού διευρύνεται και επιτρέπεται ενώπιον όλων των πειθαρχικών συμβουλίων και για οποισδήποτε πειθαρχική ποινή.

Αρθρο 109 : Διατάξεις για τη Γενική Επιτροπεία της Επικράτειας του Ελεγκτικού Συνεδρίου (Ε.Σ.)

Ενισχύεται σημαντικά σε αρμοδιότητες και έμψυχο δυναμικό η Γενική Επιτροπεία της Επικράτειας του Ελεγκτικού Συνεδρίου (Ε.Σ.), η οποία γίνεται ανεξάρτητη δικαστική αρχή.

Αρθρο 110 : Αστικές εταιρίες δικαστικών επιμελητών

Προβλέπει τη δημιουργία μητρώου στους κατά τόπους συλλόγους δικαστικών επιμελητών και την εγγραφή σε αυτό των αστικών εταιρειών από δικαστικούς επιμελητές που επιτράπηκε με το ΠΔ 68/1-7-2011. Με το ίδιο ΠΔ, οι δικαστικοί επιμελητές εξαιρέθηκαν από το Ν. 3919/2011 για την απελευθέρωση, όμως με τη σύσταση εταιρειών άνοιξε ο δρόμος για τη συγκέντρωση της ύλης και, με βάση τις γενικότερες ανάγκες του κεφαλαίου, για την περαιτέρω δημιουργία και εταιρειών κεφαλαιουχικού χαρακτήρα.

Στο τελικό νομοσχέδιο προστέθηκε τροποποίηση της υπάρχουσας διάταξης για τους συλλόγους των Δικαστικών επιμελητών, οι οποίο επανακαθορίζονται σε 8 σε όλη την Ελλάδα.

.

 ΜΕΡΟΣ Ζ΄ : ΤΕΛΙΚΕΣ ΚΑΙ ΜΕΤΑΒΑΤΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ


ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 1

ΟΙ ΚΥΡΙΟΤΕΡΕΣ ΑΛΛΑΓΕΣ ΣΤΗΝ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΔΙΚΗ (Ν. 3994/2011)

Ψηφίστηκε από ΠΑΣΟΚ, ΝΔ, ΛΑΟΣ

1.- Επιβολή δικαστικού ενσήμου στις αναγνωριστικές αγωγές.

2.- Ιδρυση μονομελών εφετείων

3.- Αύξηση των ποσών της καθ’ ύλην αρμοδιότητας των πολιτικών δικαστηρίων

4.- Επαναφορά των δυσμενών συνεπειών της ερημοδικίας

5.- Κατάργηση ως κριτηρίου του χρόνου κήρυξης της πτώχευσης, όσον αφορά το προνόμιο κατάταξης στην τρίτη τάξη των δανειστών σε πλειστηριασμό, των εργατικών απαιτήσεων καθώς και των αμοιβών δασκάλων και δικηγόρων, που γεννήθηκαν την τελευταία διετία. Διατήρησή του, αντίθετα, για τις απαιτήσεις των ασφαλιστικών οργανισμών, χωρίς μάλιστα χρονικό περιορισμό, όπως είχε ήδη εισαχθεί με το άρθρο 41 του Ν. 3863/2010 και επιστεγάζεται με αυτή τη διάταξη.

6.- Αύξηση χρηματικών ποινών για εκτέλεση πράξεων από οφειλέτη στις 50.000 ευρώ και 100.000 ευρώ από 5.900 ευρώ.

7.- Κατάργηση προσωπικής κράτησης για εμπορικές απαιτήσεις.

8.- Καθιέρωση της ηλεκτρονικής δικαιοσύνης.

         

ΔΙΑΜΕΣΟΛΑΒΗΣΗ ΣΤΙΣ ΙΔΙΩΤΙΚΕΣ ΔΙΑΦΟΡΕΣ (Ν. 3898/2010)

Ψηφίστηκε από  ΠΑΣΟΚ, ΝΔ, ΛΑΟΣ

Ψηφίστηκε σε υλοποίηση της ευρωενωσιακής Οδηγίας 2008/52/ΕΚ και αφορά όλες τις διαφορές (διασυνοριακές και ενδοσυνοριακές). Πρόκειται για θεσμό εξωδικαστικής επίλυσης όλων των ιδιωτικών διαφορών, που την πραγματικότητα εισάγει την έμμεση ιδιωτικοποίηση μέρους της Δικαιοσύνης, αφού στη θέση του δικαστή θα είναι ιδιώτης. Στόχος είναι αφ’ ενός η γρήγορη διεκπεραίωση των υποθέσεων του μεγάλου κεφαλαίου και αφ’ ετέρου η εμπέδωση της «ειρηνικής επίλυσης των συγκρούσεων και διαφορών» και  του κοινωνικού εταιρισμού, γιατί, όπως χαρακτηριστικά αναφερόταν στην αιτιολογική έκθεση θα συμβάλει «στ διατήρηση του καλού κλίματος στις επαγγελματικές σχέσεις».

Αφορά όλες οι ιδιωτικές διαφορές (αστικές, εμπορικές και εργατικές), που μπορούν να υπαχθούν σε διαμεσολάβηση με γραπτή συμφωνία των μερών τόσο πριν όσο και κατά τη διάρκεια της εκκρεμοδικίας. Μπορεί επίσης το ίδιο το δικαστήριο σε κάθε στάση της δίκης να καλέσει τα μέρη σε αυτήν ή να διαταχθεί από δικαστήριο άλλου κράτους – μέλους της ΕΕ (εφόσον πρόκειται για διασυνοριακή διαφορά) ή και να επιβληθεί υποχρεωτικά με νόμο (αφήνοντας έτσι ανοιχτό το δρόμο στην υποχρεωτική της ισχύ στο μέλλον).

Ο διαμεσολαβητής πρέπει να είναι πιστοποιημένος από το Υπουργείο Δικαιοσύνης δικηγόρος (εκτός αν πρόκειται για διασυνοριακή διαφορά). Για την πιστοποίηση προβλέπεται κατάρτιση από ειδικούς φορείς (που μπορεί να είναι αστικές μη κερδοσκοπικές εταιρείες που συνιστούν από κοινού ένας τουλάχιστον δικηγορικός σύλλογος και ένα επαγγελματικό επιμελητήριο) και εξετάσεις στην «Επιτροπή Πιστοποίησης Διαμεσολαβητών» που θα συγκροτηθεί στο Υπουργείο Δικαιοσύνης.

Είναι γνωστό ότι οι μεγάλοι δικηγορικοί σύλλογοι έχουν πραγματοποιήσει σχετικά σεμινάρια ενημέρωσης και άτυπης προς το παρόν κατάρτισης, ενώ οι διοικήσεις τους εμφανίζουν το θεσμό ως δήθεν νέα επαγγελματική ευκαιρία για τη μεγάλη μάζα των δικηγόρων. Στην πραγματικότητα, θα αφορά μια μικρή κατηγορία μόνο, με τάση να γίνεται ακόμη μικρότερη, αφού είναι σχεδόν βέβαιο ότι στο μέλλον θα ορίζονται διαμεσολαβητές και μη δικηγόροι, όπως συμβαίνει σε άλλα κράτη – μέλη της ΕΕ και ο ανταγωνισμός θα γίνεται πιο σκληρός. Θα μονοπωληθεί και θα κυριαρχήσουν οι μεγάλες εταιρείες διαμεσολάβησης.

Τα μέρη παρίστανται στη διαδικασία με δικηγόρο και η διαδικασία καθορίζεται από το διαμεσολαβητή σε συνεννόηση μαζί τους. Η διαδικασία θα είναι μυστική, ο δε διαμεσολαβητής υποχρεώνεται να μην αποκαλύπτει στο άλλο μέρος εμπιστευτικές πληροφορίες. Στο τέλος, συντάσσεται πρακτικό είτε αποτυχίας είτε συμφωνίας. Στην τελευταία περίπτωση κάθε μέρος έχει δικαίωμα να το καταθέσει στο δικαστήριο (στο Μονομελές Πρωτοδικείο του τόπου της διαμεσολάβησης) πληρώνοντας σχετικό παράβολο και τότε, εφόσον περιέχει συμφωνία για ύπαρξη εκτελεστής αξίωσης, αποτελεί τίτλο εκτελεστό.

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 2

Αλλαγές στην Ποινική Δίκη (Ν. 3904/2010)

α. Αλλαγές στον Ποινικό Κώδικα

Πρόκειται για ρυθμίσεις που υπηρετούν αποκλειστικά τους στόχους της αποσυμφόρησης με κάθε τρόπο των φυλακών και της αύξησης των κρατικών εσόδων από τις μετατροπές των ποινών, χωρίς κοινωνικά και επιστημονικά κριτήρια, χωρίς τη λήψη στοιχειωδών μέτρων μέριμνας για τους αποφυλακισμένους, ειδικά μέσα σε συνθήκες σφοδρής καπιταλιστικής κρίσης και αύξησης της ανεργίας. Για παράδειγμα, είναι αδύνατο να εφαρμοστεί ουσιαστικά ο θεσμός της αναστολής υπό επιτήρηση, όταν η υπηρεσία των επιμελητών κοινωνικής αρωγής είναι πλήρως αποψιλωμένη.

Συγκεκριμένα :

-Υποχρεωτική μετατροπή της ποινής φυλάκισης και στις μεγαλύτερες του 1 έτους ποινές και μέχρι 3 έτη

-Μείωση του ελάχιστου και αύξηση του μέγιστου ποσού μετατροπής (3-100 ευρώ για φυλάκιση, 1-30 ευρώ για κράτηση), καταβολή του σε δόσεις με ευκολότερες προϋποθέσεις

-Μείωση των ωρών κοινωφελούς εργασίας και ελαστικότερη αντιμετώπιση σε περίπτωση μη παροχή ή πλημμελού παροχής της εργασίας

-Αύξηση του ανώτατου ορίου της ποινής που αναστέλλεται υποχρεωτικά

-Εισαγωγή του θεσμού της αναστολής υπό επιτήρηση, για χρονικό διάστημα από 3-5 έτη

-Δυνατότητα μερικής έκτισης της μη μετατρέψιμης ποινής, με την έκτιση του 1/5 και τη μετατροπή του επόμενου 1/5 (δηλαδή μέχρι τη συμπλήρωση των 2/5 έκτισης της ποινής που απαιτείται για την υφ’ όρο απόλυση στη φυλάκιση) σε κοινωφελή εργασία

-Διεύρυνση του ευεργετικου υπολογισμού των ημερών παραμονής στη φυλακή (ισχύει για όσους δίνονται μεροκάματα μέσα στη φυλακή) σε βαριά πάσχοντες και μητέρες που έχουν μαζί τους ανήλικα παιδιά.

β. Αλλαγές στον Κώδικα Ποινικής Δικονομίας

-Συρρίκνωση του χρόνου διάρκειας της προκαταρκτικής εξέτασης και της προανάκρισης στους 3 μήνες, της κύριας ανάκρισης στους 8 μήνες.

-Περιορισμός της προανάκρισης μόνο στα πλημμελήματα του τριμελούς πλημμελειοδικείου και των προσώπων ειδικής δωσιδικίας.

-Συρρίκνωση δικαιώματος δικαιώματος άσκησης ένδικων μέσων.

– Απευθείας παραπομπή του κατηγορουμένου στο ακροατήριο για συγκεκριμένα κακουργήματα.

-Εισαγωγή του θεσμού της «ποινικής συνδιαλλαγής», για τα κακουργηματικού χαρακτήρα αδικήματα της υπεξαίρεσης, απάτης, απάτης με υπολογιστή, απιστίας και τοκογλυφίας.

-Καθορισμός του Μονομελούς Πλημμελειοδικείου ως καθ’ ύλην αρμόδιου για όλα τα πλημμελήματα για τα οποία προβλέπεται ποινή φυλάκισης με ελάχιστο όριο κατώτερο του 1 έτους, με εξαίρεση την παράβαση καθήκοντος, την ανθρωποκτονία από αμέλεια και τη συκοφαντική δυσφήμιση δια του τύπου, για τα οποία παραμένει αρμόδιο το τριμελές πλημμελειοδικείο.

-Περαιτέρω περιορισμός της δυνατότητας του δικαστηρίου να αναβάλει την εκδίκαση των υποθέσεων.

-Καθορισμός ιδιαίτερων δικασίμων για υποθέσεις με κατηγορούμενο προσωρινά κρατούμενο.

-Δυνατότητα να δικασθεί κατηγορούμενος για κακούργημα, εάν είναι γνωστής διαμονής, σαν να ήταν παρών, με αντιστάθμισμα τη χορήγηση δικαιώματος ακύρωσης της διαδικασίας. Με μεταγενέστερη διάταξη (άρθρο 75 παρ. 2 Ν. 3994/2011) καταργήθηκε σε αυτή την περίπτωση ο υποχρεωτικός αυτεπάγγελτος διορισμός συνηγόρου.

-Αύξηση των ορίων για άσκηση έφεσης. Σε αποφάσεις α) του Πταισματοδικείου για κράτηση πάνω από 20 μέρες ή πρόστιμο πάνω από 500 ευρώ, β) του Μονομελούς Πλημμελειοδικείου για φυλάκιση πάνω από 3 μήνες ή χρηματική ποινή πάνω από 1000 ευρώ, γ) του Τριμελούς Πλημμελειοδικείου και του Εφετείου για πλημμελήματα για φυλάκιση πάνω από 5 μήνες ή χρηματική ποινή πάνω από 1500 ευρώ.

-Καθιέρωση δικαιώματος έφεσης σε όλες τις αποφάσεις του Δικαστηρίου Ανηλίκων.

γ) Σε ειδικούς ποινικούς νόμους

-Αποποινικοποίηση του αδικήματος της οφειλής εργοδοτικών εισφορών κάτω από 20.000 ευρώ και εισφορών που παρακρατούνται από τους εργαζόμενους κάτω από 10.000 ευρώ.

-Υποβιβασμός σε πταίσματα των αδικημάτων για παραβιάσεις των διατάξεων που αφορούν την υγιεινή και ασφάλεια των εργαζομένων, τα χρονικά όρια εργασίας και τον υγειονομικό κανονισμό, καθώς και άλλων αδικημάτων (π.χ. ΚΟΚ).

δ) Στην ΥΑ 13827/23-12-2010, επιβάλλεται υπέρογκη αύξηση των δικαστικών παραβόλων, τελών και εξόδων

Το παράβολο μήνυσης αυξάνεται από 10 σε 100 ευρώ (αύξηση 1000%), το τέλος πολιτικής αγωγής από 10 σε 50 ευρώ (αύξηση 500%), ενώ τα δικαστικά έξοδα που επιβάλλονται από το δικαστήριο διπλασιάζονται ή και τριπλασιάζονται.

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 3

ΑΛΛΑΓΕΣ ΣΤΗ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗ ΔΙΚΗ (Ν. 3900/2010)

α.- Σε γενικές δικονομικές διατάξεις

Σημαντική ενίσχυση του θεσμού της λεγόμενης «πρότυπης» δίκης, με την καθιέρωση εισαγωγής υποθέσεων για ζητήματα «γενικότερου ενδιαφέροντος» οποιουδήποτε διοικητικού δικαστηρίου απευθείας στο ΣτΕ, το οποίο θα κρίνει το ζήτημα αυτό δεσμευτικά.

β.- Στη νομοθεσία του ΣτΕ (ΠΔ 18/1989)

1.-Καθιέρωση ως προϋπόθεση του παραδεκτού της αίτησης αναίρεσης ή της έφεσης στο ΣτΕ, η αναφορά στο εισαγωγικό δικόγραφο είτε της ανυπαρξίας προηγούμενης νομολογίας του ΣτΕ είτε της αντίθεσης της προσβαλλόμενης απόφασης σε ήδη υπάρχουσα.

2.- Κατάργηση της διατύπωσης γνώμης (εισήγησης) από τον εισηγητή δικαστή επί της κρινόμενης διαφοράς στο ΣτΕ. Η εισήγηση αντικαθίσταται από συνοπτική έκθεση του εισηγητή η οποία περιλαμβάνει μόνο το ιστορικό της διαφοράς, τα στοιχεία που βεβαιώνονται από τα έγγραφα και τα ζητήματα που προκύπτουν.

γ.- Στον Κώδικα Διοικητικής Δικονομίας

1.- Ίδρυση μονομελών εφετείων που θα εκδικάζουν σε δεύτερο βαθμό τις εφέσεις κατά αποφάσεων των μονομελών πρωτοδικείων.

2.- Επιβολή υποχρέωσης καταβολής του 50% για το παραδεκτό της έφεσης κατά αποφάσεων του Μονομελούς Πρωτοδικείου, δηλαδή σε υποθέσεις μικρότερου αντικειμένου αυτής της κατηγορίας.

3.- Επιβολή υποχρέωσης καταβολής 2% επί του αντικειμένου της διαφοράς (και μέχρι 10.000 ευρώ) στις φορολογικές-τελωνειακές υποθέσεις ως προϋπόθεση του παραδεκτού. Αύξηση των παραβόλων στα περισσότερα ένδικα μέσα και βοηθήματα καθώς και τις αιτήσεις προσωρινής δικαστικής προστασίας (προσφυγή σε 100 ευρώ/έφεση σε 150 ευρώ/αίτηση αναστολής σε 100 ευρώ).

4.-  Περιορισμός στις φορολογικές – τελωνειακές υποθέσεις του ελέγχου της νομιμότητας των πράξεων και παραλείψεων της διοίκησης (αυθαιρεσιών δηλαδή του κράτους σε βάρος των συμφερόντων του φορολογούμενου διαδίκου) μόνο στους λόγους που προβάλλονται με την προσφυγή, με εξαίρεση το δεδικασμένο.

5.- Συρρίκνωση της δυνατότητας προσωρινής δικαστικής προστασίας, αφού  για να γίνει δεκτή η αίτηση αναστολής θα πρέπει πλέον να αποδειχθεί πλήρως –και όχι απλώς να πιθανολογηθεί – ότι ο αιτών θα υποστεί βλάβη και μάλιστα όχι «δύσκολα επανορθώσιμη» όπως ίσχυε πριν, αλλά «ανεπανόρθωτη». Στις φορολογικές – τελωνειακές υποθέσεις η συρρίκνωση είναι ακόμη μεγαλύτερη, αφού η αναστολή διατάσσεται πλέον μόνο κατά το μέρος που η άμεση εκτέλεση συνεπάγεται τη λήψη αναγκαστικών μέτρων σε βάρος του οφειλέτη και εφόσον αυτός αποδείξει ότι θα υποστεί ανεπανόρθωτη βλάβη ειδικά από τα μέτρα αυτά.

δ) Άλλες ρυθμίσεις

Μεταφορά της αρμοδιότητας και άλλων υποθέσεων από το ΣτΕ στο Ακυρωτικό Εφετείο, μεταξύ των οποίων και αυτές της αναγνώρισης αλλοδαπού ως πρόσφυγα καθώς και της κτήσης και απώλειας της ελληνικής ιθαγένειας.


[1] Στο αρχικό σχέδιο νόμου ήταν 300.000 ευρώ. Αφορά τα κακουργήματα : α) δωροδοκία βουλευτών, δημάρχων κλπ., β) πλαστογραφία, γ) παθητική δωροδοκία υπαλλήλου Υπουργείου Οικονομικών, δ) ενεργητική δωροδοκία, ε) + στ) δωροδοκία δικαστή, ζ) νόθευση εγγράφων από δημόσιο υπάλληλο, η) απιστία περί την υπηρεσία, θ) υπεξαίρεση στην υπηρεσία, ι) εγκλήματα κατά της ασφάλειας των τηλεπικοινωνιών, ια) διακεκριμένες κλοπές από δράστη που διαπράττει κλοπές ή ληστείες κατ’ επάγγελμα ή κατά συνήθεια, ιβ) υπεξαίρεση αντικειμένου μεγάλης αξίας, ιγ) υπεξαίρεση μεγάλης αξίας από πρόσωπο στο οποίο το είχαν εμπιστευθεί, απάτη κατ’ επάγγελμα ή κατά συνήθεια.

[2] Κατά της γενετήσιας ελευθερίας, της εκμετάλλευσης της γενετήσιας ζωής, της ενδοοικογενειακής βίας κ.ά.

[3] Προστέθηκε στο τελικό νομοσχέδιο, προφανώς από παράλειψη δεν υπήρχε στο αρχικό.

[4] Συγκεκριμένα :

α) κατά της απόφασης του πταισματοδικείου και του ειρηνοδικείου (άρθρο 116), αν ο κατηγορούμενος καταδικάστηκε σε κράτηση περισσότερο από σαράντα (40) ημέρες ή σε πρόστιμο πάνω από χίλια (1000) ευρώ ή σε αποζημίωση ή σε χρηματική ικανοποίηση προς τον πολιτικώς ενάγοντα πάνω από εκατό ευρώ συνολικά.

β) κατά της απόφασης του μονομελούς πλημμελειοδικείου εάν με αυτήν καταδικάστηκε σε φυλάκιση πάνω από τρεις (3) μήνες ή σε χρηματική ποινή πάνω από δύο χιλιάδες (2.000) ευρώ.

γ) κατά της απόφασης του τριμελούς πλημμελειοδικείου και της απόφασης του εφετείου για πλημμελήματα (άρθρα 111 παρ.6 και 116) αν με αυτή καταδικάστηκε σε ποινή φυλάκισης πάνω από πεντε (5) μήνες ή σε χρηματική ποινή πάνω από τρεις χιλιάδες (3.000) ευρώ».

δ) Κατά της απόφασης του μεικτού ορκωτού και του τριμελούς ή μονομελούς εφετείου, αν μ’ αυτήν καταδικάστηκε 3 χρόνια για κακούργημα (από 2) και 2 χρόνια για πλημμέλημα (από 1).

[5] Στο αρχικό σχέδιο νόμου, προβλεπόταν ότι για τις φορολογικές και τελωνειακές υποθέσεις με αντικείμενο 150.000 – 300.000 ευρώ αρμόδιο θα ήταν το Μονομελές Εφετείο, ρύθμιση που αφαιρέθηκε από το τελικό νομοσχέδιο, επομένως για όλες τις υποθέσεις πάνω από 150.000 ευρώ παραμένει η ρύθμιση του άρθρου 13 του Ν. 3900/2010, δηλαδή αρμόδιο θα είναι, σε πρώτο και τελευταίο βαθμό, το Τριμελές Εφετείο.

[6] Στο αρχικό σχέδιο νόμου, το όριο ήταν 100.000 ευρώ

[7] Από 100 στο αρχικό σχέδιο νόμου. Μέσα στον ένα μήνα της διαβούλευσης διπλασιάστηκε!

[8] Λόγω της ιδιαίτερης σημασίας που αποδίδουν στη συγκεκριμένη διαδικασία, στο σχέδιο που αναρτήσανε στην ιστοσελίδα του Υπουργείου μετά τη διαβούλευση, το αναγόρευσαν σε χωριστό κεφάλαιο. Τελικά το αφαίρεσαν, ίσως έρθει σε άλλη μορφή.

[9] Αρχικά εξαιρούνταν και η ακάλυπτη επιταγή, που όμως αφαιρέθηκε από το τελικό νομοσχέδιο.

[10] Αποσύρθηκε από το τελικό νομοσχέδιο η επέκταση του κωλύματος εντοπιότητας στους δικαστές των δικαστηρίων του Βόλου, Ρόδου, Χανίων και Ιωαννίνων.

[11] Αντί για 3 του αρχικού σχεδίου νόμου.

This entry was posted in Αταξινόμητα. Bookmark the permalink.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s